Πρόσβαση των ατόμων με κινητικά προβλήματα – animation

Πρόσβαση των ατόμων με κινητικά προβλήματα

Στο animation της ανάρτησης μπορείτε να παρακολουθήσετε ένα εξαιρετικό βίντεο σχετικά με τι πρέπει να κάνουμε ώστε να διευκολύνουμε τα άτομα με κινητικά προβλήματα να έχουν ανεμπόδιστη πρόσβαση τόσο σε εκπαιδευτικούς χώρους όσο και σε κάθε άλλο κτήριο.  

Κ.Ε. 

Υπάρχουν όρια στην αγάπη; - Παραβολή του Καλού Σαμαρείτη

Στην παρούσα ανάρτηση μπορείτε να διαβάσετε ερμηνευτικά σχόλια πάνω στην ευαγγελική περικοπή του σπλαχνικού Σαμαρείτη, από τον Ομότιμο Καθηγητή του Τμήματος Θεολογίας του ΑΠΘ, Ιωάννη Καραβιδόπουλο. Ο Ομότιμος Καθηγητής με αφορμή την εν λόγω ευαγγελική περικοπή, προσπαθεί να απαντήσει στο ερώτημα αν υπάρχουν όρια στην αγάπη. [1]

Κείμενο της Ευαγγελικής περικοπής

 «Κάποιος νομοδιδάσκαλος παρουσιάστηκε στον Ιησού, και για να τον φέρει σε δύσκολη θέση του είπε: «Διδάσκαλε, τι πρέπει να κάνω για να κερδίσω την αιώνια ζωή;» Ο Ιησούς τον ρώτησε. «Ο νόμος τι γράφει;» Εκείνος απάντησε: «Ν’ αγαπάς τον Κύριο το Θεό σου μ’ όλη την καρδιά σου και μ’ όλη την ψυχή σου, μ’ όλη τη δύναμή σου και μ’ όλο το νου σου· και τον πλησίον σου όπως τον εαυτό σου» . «Πολύ σωστά απάντησες», του είπε ο Ιησούς· «αυτό κάνε και θα ζήσεις». Εκείνος όμως, θέλοντας να δικαιολογήσει τον εαυτό του, είπε στον Ιησού: «Και ποιος είναι ο πλησίον μου;»

Πήρε τότε αφορμή ο Ιησούς και είπε: «Κάποιος άνθρωπος, κατεβαίνοντας από τα Ιεροσόλυμα για την Ιεριχώ, έπεσε πάνω σε ληστές. Αυτοί τον ξεγύμνωσαν, τον τραυμάτισαν και έφυγαν παρατώντας τον μισοπεθαμένο. Από ‘κείνο το δρόμο έτυχε να κατεβαίνει και κάποιος ιερέας, ο οποίος τον είδε, αλλά τον προσπέρασε χωρίς να του δώσει σημασία. Το ίδιο και κάποιος λευίτης, που περνούσε από ‘κείνο το μέρος· παρ’ όλο που τον είδε κι αυτός, τον προσπέρασε χωρίς να του δώσει σημασία. Κάποιος όμως Σαμαρείτης που ταξίδευε, ήρθε προς το μέρος του, τον είδε και τον σπλαχνίστηκε. Πήγε κοντά του, άλειψε τις πληγές του με λάδι και κρασί και τις έδεσε καλά. Μάλιστα τον ανέβασε στο δικό του το ζώο, τον οδήγησε στο πανδοχείο και φρόντισε γι’ αυτόν. Την άλλη μέρα φεύγοντας έβγαλε κι έδωσε στον πανδοχέα δύο δηνάρια και του είπε: “φρόντισέ τον, κι ό,τι παραπάνω ξοδέψεις, εγώ όταν ξαναπεράσω θα σε πληρώσω”. Ποιος λοιπόν απ’ αυτούς τους τρεις κατά τη γνώμη σου αποδείχτηκε “πλησίον” εκείνου που έπεσε στους ληστές;» Ο νομοδιδάσκαλος απάντησε: «Εκείνος που τον σπλαχνίστηκε».

Τότε ο Ιησούς του είπε: «Πήγαινε, και να κάνεις κι εσύ το ίδιο». (Λουκ. 10, 25-37)

Ερμηνευτικά σχόλια

Είναι σωστό και κατανοητό, ενώ βιάζεσαι να πας στη δουλειά σου, στο γραφείο σου, στις υποθέσεις σου, να σταματήσεις στο δρόμο για να βοηθήσεις κάποιον πά­σχοντα με κίνδυνο να καθυστερήσεις, να

Ο μύθος της πτερόεσσας ψυχής ( Πλάτων, Φαίδρος ή Περί έρωτος) – Βίντεο

Ο μύθος της πτερόεσσας ψυχής

Στο βίντεο της ανάρτησης μπορούμε να παρακολουθήσουμε  σε animation τον  μύθο της φτερωτής ψυχής από τον πλατωνικό διάλογο Φαίδρο. Το φιλμ  είναι από την ψηφιακή έκθεση «ο Πλάτων στο Μουσείον του» του ΙΜΕ.[1]

Ο Σωκράτης περιγράφει την ψυχή ως μια αθάνατη ουσία η οποία κινείται στον υπερουράνιο χώρο διαιρεμένη σε τρία μέρη, τα δύο από τα οποία έχουν μορφή αλόγου και το τρίτο μορφή ηνιόχου.  Το ένα άλογο είναι κακότροπο και συμβολίζει το αισθησιακό στοιχείο του ανθρώπου και την ευτέλεια της σάρκας, και το άλλο πνευματικό και  συγγενεύει με τους θεούς,  ικανό να ατενίζει το υπερουράνιο κάλλος. 

Ο μύθος της πτερόεσσας ψυχής  ( Πλάτων, Φαίδρος ή Περί έρωτος)

 Το ένα, λοιπόν, από τα δύο άλογα, αυτό που είναι στην καλύτερη θέση, έχει σώμα στητό και καλοδεμένο, τον αυχένα του ψηλό, τη μύτη του γαμψή, είναι άσπρο, με μαύρα μάτια, είναι φιλότιμο, συνετό και σεμνό, αγαπά την αληθινή δόξα, δεν έχει ανάγκη από χτυπήματα, αλλά καθοδηγείται μόνο με λόγο και το παράγγελμα. Το άλλο, πάλι, έχει στραβό σώμα, είναι παχύ, κακοσχηματισμένο, με χοντρό αυχένα και κοντό λαιμό, πλατυπρόσωπο, μαύρο με μάτια γκριζογάλαζα και αιματώδη, ρέπει στην ύβρη και τη αλαζονεία, είναι κουφό και έχει τριχωτά αυτιά, και πολύ δύσκολα υπακούει στα χτυπήματα με το μαστίγιο και στα κεντρίσματα.

 Όταν, λοιπόν, ο ηνίοχος δει το ερωτικό όραμα, και με τις αισθήσεις θερμάνει ολόκληρη τη ψυχή του από αυτή τη θέα και βαθμιαία ο ίδιος γεμίσει από τα προκλητικά κεντρίσματα του πόθου, το άλογο που είναι υπάκουο στον ηνίοχο, επειδή και τότε - όπως και πάντα - συγκρατιέται από τη σεμνότητα, ελέγχει τον

Τι είναι οι Άγγελοι; - Τα πνευματικά όντα - βίντεο

Τι είναι οι Άγγελοι;

Στο animation της ανάρτησης παρουσιάζεται με ευσύνοπτο τρόπο η  χριστιανική διδασκαλία για την ύπαρξη των αγγέλων, καθώς και τον σπουδαίο ρόλο που αυτοί διαδραματίζουν στο πλαίσιο του σχεδίου του Θεού για τη σωτηρία του ανθρώπου.

Τι είναι οι Άγγελοι;

Κατά τη χριστιανική διδασκαλία, οι άγγελοι ανήκουν στον πνευματικό κόσμο, είναι δημιουργήματα του Θεού και ήρθαν στην ύπαρξη πριν από τον υλικό κόσμο. Ως πνεύματα είναι ασώματοι και αεικίνητοι, αλλά όχι πανταχού παρόντες. Σε δύναμη και γνώση είναι ανώτεροι από τον άνθρωπο και κατώτεροι από τον Θεό, που τους χάρισε τα υπερφυσικά προσόντα τους και την αθανασία τους. Διαιρούνται σε εννιά τάξεις ή τάγματα, τα εξής: Σεραφίμ, Χερουβίμ, Θρόνοι, Κυριότητες, Δυνάμεις, Εξουσίες, Αρχές, Αρχάγγελοι, Άγγελοι. Οι τάξεις αυτές αναφέρονται στις ακολουθίες της Εκκλησίας και ιδιαίτερα σε κείνη της γιορτής τους (8 Νοεμβρίου). Ο αριθμός τους είναι «μυριάδες μυριάδων και χιλιάδες χιλιάδων», δηλαδή αναρίθμητος.

Τρεις από αυτούς είναι γνωστοί από την Αγία Γραφή με τα ονόματά τους: ο Μιχαήλ, ο Γαβριήλ και ο Ραφαήλ. Από την Αγία Γραφή μαθαίνουμε και για το έργο των αγγέλων. Υμνούν ακατάπαυστα το Θεό, είναι αγγελιοφόροι του, εκτελούν ολοπρόθυμα το θέλημα και τις εντολές του, φροντίζουν τους ανθρώπους.

Γι’ αυτό ονομάζονται άγγελοι και λειτουργοί του Θεού. Για τη δοξολογία του Θεού από τους αγγέλους, μας μιλούν παραστατικά ο Προφήτης Ησαΐας και ο Ευαγγελιστής Ιωάννης. Και οι δυο τους παρουσιάζουν τον θρόνο του Θεού κυκλωμένο από τους υμνητές αγγέλους (Ησ. 6, 1-4· Αποκ. 4, 8-7, 11). Στη Θεία

Λειτουργία, λίγο πριν από τον καθαγιασμό (μεταβολή) των Τιμίων Δώρων σε Σώμα και Αίμα Χριστού, ψάλλουμε τον ύμνο των αγγέλων «Ἅγιος, ἅγιος, ἅγιος, Κύριος Σαβαώθ (= των δυνάμεων), πλήρης ὁ οὐρανός καί ἡ γῆ τῆς δόξης σου...».

Ως διάκονοι του Θεού οι άγγελοι είναι παρόντες στη ζωή του Κυρίου και των αποστόλων. Όπως διαβεβαίωσε ο Χριστός, συμμετέχουν στη χαρά του ουρανού, όταν μετανοεί ο αμαρτωλός άνθρωπος και μεσιτεύουν για μας. Ωραία περιγράφει ο Δαβίδ πώς συμπαραστέκονται οι άγγελοι σ’ αυτόν που ελπίζει στον Κύριο. Η μάστιγα των κακών δεν τον αγγίζει, λέει, «γιατί ο Θεός διατάζει τους αγγέλους του για χάρη σου να σε φυλάνε όπου κι αν πας. Θα σε σηκώσουν στα χέρια τους, για να μη σκοντάψει το πόδι σου σε πέτρα» (Ψαλμ. 90, 1-12). Δίκαια λοιπόν η Εκκλησία μας έχει ιδιαίτερη ευχή στο φύλακα άγγελό μας και παρακαλεί τον Κύριο να μας δίνει «ἄγγελον εἰρήνης, πιστόν ὁδηγόν, φύλακα τῶν ψυχῶν καί τῶν σωμάτων ἡμῶν». 

 Οι άγγελοι στη Θεία Λειτουργία

Οι άγγελοι στη Θεία Λειτουργία

Στη Θεία Λειτουργία δεν είμαστε μόνοι. Είναι μαζί μας ο Κύριος, η Υπεραγία Θεοτόκος, οι άγιοι. Είναι και οι άγγελοι και ψάλλουμε μαζί τους τον Τρισάγιο ύμνο. Ως άλλα Χερουβίμ υποδεχόμαστε τον βασιλέα του σύμπαντος, τον οποίο αόρατα δορυφορούν (περιβάλλουν) οι αγγελικές δυνάμεις. Στη Θεία Λειτουργία, δηλαδή, οι πιστοί συμψάλλουμε και συνυπηρετούμε τον Θεό μαζί με τους αγγέλους, όπως πολύ ωραία αναφέρεται στον Χερουβικό ύμνο: Έτσι, η Λειτουργία που τελείται στη γη ενώνεται με την ακατάπαυστη Λειτουργία που τελείται στους ουρανούς. Ένα μάλιστα τμήμα της Θείας Λειτουργίας, εκείνο μετά την απαγγελία του Συμβόλου της Πίστεως, ονομάζεται Αναφορά, γιατί η θυσία αναφέρεται στον Θεό, στο υπερουράνιο θυσιαστήριο, και σ’ αυτά που την ίδια ώρα γίνονται στον ουρανό.

Αυτός είναι ο λόγος που στη βυζαντινή τέχνη εικονίζεται στη γύρω ζώνη κάτω από τον Παντοκράτορα του τρούλου η ουράνια Θεία Λειτουργία (βλ. εικόνα στη σελ. 29). Την τελεί ο ίδιος ο Χριστός με αρχιερατική αμφίεση. Δεξιά και αριστερά του βλέπουμε τους αγγέλους στην πομπή της Μεγάλης Εισόδου* να κρατούν τα Τίμια Δώρα και ιερά σκεύη.

Η πίστη για την παρουσία των αγγέλων στη Θεία Λειτουργία επιβεβαιώνεται και από την παράδοση της Εκκλησίας. Έτσι π.χ. διαβάζουμε στον βίο του Αγίου Σπυρίδωνα ότι ο ιεράρχης αυτός είχε

Νανοτεχνολογία - Animation

Σύντομο βίντεο κινούμενων σχεδίων που περιγράφει την έρευνα και τους στόχους του Κέντρου Siteman για τη θεραπεία του Καρκίνου. Εάν επιθυμείτε, έχετε τη δυνατότητα να προσθέσετε υποτίτλους (και στα ελληνικά) από τις ρυθμίσεις του video. (αυτόματη μετάφραση)

Η τεχνητή νοημοσύνη εναντίον του ανθρώπινου εγκεφάλου

Η τεχνητή νοημοσύνη εναντίον του ανθρώπινου εγκεφάλου

Το βίντεο της ανάρτησης είναι ένα γαλλικό ντοκιμαντέρ το οποίο έχει ως θέμα του την τεχνητή νοημοσύνη.  Μεταξύ φαντασίας και πραγματικότητας αυτό το ντοκιμαντέρ στοχεύει να αποσαφηνίσει τι είναι η τεχνητή νοημοσύνη(Αrtificial Ιntelligence) και σε πιο βαθμό αυτή έχει αναπτυχθεί. Πολλοί τομείς της ζωής μας  αναμένεται στο προσεχές μέλλον να υποστούν ριζικές αλλαγές από τις εφαρμογές της νέας αυτής τεχνολογίας.  Η άφιξή της για πολλούς σημαίνει την πλήρη αντικατάσταση του ανθρώπου από τις μηχανές.

Οι μηχανές της τεχνητής νοημοσύνης με γοργούς ρυθμούς αρχίζουν να εξαπλώνονται  σε όλους τους τομείς της ανθρώπινης δραστηριότητας, στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, στο εμπόριο, στο σπίτι και  στις μεταφορές.  Θα τη συναντήσουμε στα έξυπνα αυτόνομα οχήματα, στα έξυπνα τηλέφωνα, στα αυτόνομα οπλικά συστήματα,  στους έξυπνους υπολογιστές, καθώς  και στα έξυπνα συστήματα παρακολούθησης κάθε ανθρώπινης δραστηριότητας.  Η  επανάσταση της τεχνητής νοημοσύνης, η οποία αναμένεται να αλλάξει με τρόπο  δραματικό τον κόσμο μας που μας περιβάλλει είναι ήδη σε εξέλιξη….

Ειδικότερα το ντοκιμαντέρ διερευνά τις εφαρμογές της τεχνητής νοημοσύνης, στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης,  στην τέχνη, στην ψυχαγωγία,  στα αυτόνομα οχήματα που αναμένεται να γενικευτούν στο

Ασφάλεια στο internet με απλά λόγια – Βίντεο

Το βίντεο της ανάρτησης είναι δημιουργία του Ελληνικού Κέντρου για το Ασφαλές Διαδίκτυο και μας δίνει απλές οδηγίες για το πώς μπορούν να  χρησιμοποιούν τα παιδιά το διαδίκτυο με ασφάλεια.

Προστασία της ιδιωτικότητας ή διαμοιρασμός πληροφοριών υγείας μέσω σύγχρονων εφαρμογών;

Προστασία της ιδιωτικότητας ή διαμοιρασμός πληροφοριών υγείας

μέσω σύγχρονων εφαρμογών;

Οι Αμερικανοί πολίτες σύντομα θα βρεθούν να έχουν, κυριολεκτικά στα χέρια τους μια νέα δυνατότητα, αυτή της μεταφοράς αρχείων και πληροφοριών σχετικά με το ιστορικό υγείας τους σε εφαρμογές δημιουργημένες από κολοσσούς της βιομηχανίας τεχνολογίας, όπως η Apple, Google και Microsoft.

Η αλλαγή στο τρόπο διαμοιρασμού τέτοιου είδους πληροφοριών έρχεται κατόπιν του νέου σχεδίου της ομοσπονδιακής κυβέρνησης να προχωρήσει στην θέσπιση νέων κανόνων στον τομέα της ανταλλαγής πληροφοριών υγείας και της τεχνολογίας στην υγεία εν γένει. Δεδομένου του γεγονότος αυτού, έχουν προκληθεί έντονος διάλογος και διαφωνίες. Ανάμεσα στους σκεπτικιστές τις νέας αυτής τάσης εκσυγχρονισμού του συστήματος υγείας, βρίσκονται αρκετοί  επιστήμονες και ειδικοί στον τομέα της υγείας, οι οποίοι εκφράζουν τις βαθύτατες ανησυχίες τους, καθώς από την στιγμή που τα δεδομένα αυτά θα παραχωρηθούν σε τρίτα μέρη, τεχνολογικές εταιρίες ως πάροχοι των εφαρμογών, οποιοιδήποτε ομοσπονδιακοί περιορισμοί υφίσταντο,για την προστασία των πληροφοριών και της ιδιωτικότητας των κατόχων τους, παύουν να ισχύουν.

Από την άλλη πλευρά, ο κυβερνητικός αντίλογος, έχει κύριο υποστηρικτή και υπεύθυνο για την πραγματοποίηση του σχεδίου των νέων κανόνων, τον Δρ.Don Rucker, τονεθνικό συντονιστή του τμήματος του ομοσπονδιακού υπουργείου υγείας για την τεχνολογία πληροφοριών υγείας, ο οποίος διατείνεται υπέρ της προσπάθειας αυτής του κράτους, η οποία κατ’ εκείνον αποδίδει στον ίδιο τον πολίτη τον έλεγχο της υγείας του.

Πιο συγκεκριμένα, τονίζει πως μέσω του πρώτου νέου κανόνα που έχει προταθεί, τα τεχνολογικά κέντρα παροχής ηλεκτρονικών υπηρεσιών διαμοιρασμού πληροφοριών υγείας θα πρέπει να εγκαταστήσουν το

Ένα συγκλονιστικό ηθικό δίλημμα: «Σε ένα εκατοστό του δευτερολέπτου» – Βίντεο

Σε ένα εκατοστό του δευτερολέπτου...

Υπάρχουν ορισμένες στιγμές στη ζωή μας κατά τις οποίες  μέσα σε ένα δευτερόλεπτο  μπορεί να κληθούμε, με τρόπο μάλιστα επιτακτικό,   να  λάβουμε πολύ σημαντικές αποφάσεις. Αποφάσεις που ίσως και να μας στιγματίσουν με τρόπο ανεξίτηλο για το υπόλοιπο της ζωή μας, θετικά ή αρνητικά,. Σε αυτή τη στιγμή  αποφασίζουμε αν θα ενεργήσουμε με την ψυχή μας ή με το μυαλό μας, αν θα  αποφασίσουμε με βάση το εγώ ή το εμείς, αν θα συνεχίσουμε να είμαστε άνθρωποι βοηθώντας τον συνάνθρωπό μας ή θα ζήσουμε με τις τύψεις…  

Το βίντεο της ανάρτησης: «Ένα εκατοστό του δευτερολέπτου»: είναι ένα πραγματικά συγκλονιστικό φιλμ, όπου περιγράφονται τα ηθικά διλήμματα που προκύπτουν από την  αγριότητα  και την ωμότητα του πολέμου, σε σχέση και με τον τρόπο της δημοσιογραφικής

Γονιδιακή θεραπεία και Βιοηθική

Γονιδιακή θεραπεία και Βιοηθική

Συγγραφή: Βασίλης Στάμος, Κωνσταντίνος Φαρσαλινός φοιτ. ΠΜΣ Δημόσια Υγεία, Τμ. Ιατρικής, Παν/μιο Πατρών

Επιμέλεια: Απ. Βανταράκης, Αναπλ. Καθηγητής, Τμ. Ιατρικής, Παν/μιο Πατρών

Γονιδιακή θεραπεία είναι η μεταφορά ενός γονιδίου στα κύτταρα ενός ασθενή με σκοπό την πρόληψη ή τη θεραπεία μιας ασθένειας. Το χορηγούμενο γονίδιο παίζει τον ρόλο φαρμάκου ενάντια σε ασθένειες κυρίως κληρονομικές, προσδίδοντας στα ανθρώπινα κύτταρα νέες ιδιότητες.

Τα επιτεύγματα στη γενετική και τη βιοτεχνολογία τις δεκαετίες του 1970 και 1980, οδήγησαν στις πρώτες απόπειρες γονιδιακής θεραπείας στις αρχές της δεκαετίας του 1990. Παρά τις επιτυχίες που σημειώθηκαν στην πάροδο των χρόνων, υπάρχουν ακόμα τεχνολογικές και ηθικές προκλήσεις που πρέπει να αντιμετωπιστούν.

Η γονιδιακή θεραπεία αποτελεί ένα είδος γενετικής τροποποίησης. Με αυτήν επιχειρείται είτε η αντικατάσταση ενός ελλατωματικού γονιδίου, είτε η απενεργοποίησή του, είτε η μεταφορά, ενός νέου, "σωστού" γονιδίου στα κύτταρα του ασθενούς. Για τη μεταφορά συχνά χρησιμοποιούνται ιοί που στερούνται πια της παθογόνου δράσης τους.

Δεν είναι λίγες οι ασθένειες που αντιμετωπίστηκαν με τη γονιδιακή θεραπεία, εξ' ολοκλήρου ή σε κάποιο βαθμό. Μία από αυτές είναι η κυστική ίνωση ήδη από το 1993, διάφορες αιμοσφαιρινοπάθειες, εγκεφαλοπάθειες, είδη καρκίνων, παθήσεις του αμφιβληστροειδούς, ενώ στα επόμενα χρόνια φαίνεται πως θα ξεκινήσουν οι πρώτες κλινικές μελέτες σε ανθρώπους για την αντιμετώπιση της νόσου Alzheimer's μέσω της γονιδιακής θεραπείας.

Κι αν η επέκταση των πρακτικών μοιάζει πολλά υποσχόμενη, υπάρχουν κίνδυνοι που παρουσιάστηκαν στο παρελθόν και απείλησαν ή τερμάτισαν τη ζωή των ασθενών. Το 1999, ο δεκαοκτάχρονος JesseGelsinger απεβίωσε σε μελέτη φάσης 1 του Πανεπιστημίου της Πενσυλβάνια λόγω ισχυρούς απόκρισης του ανοσοποιητικού του συστήματος ενάντια στον ιό - μεταφορέα που χρησιμοποιήθηκε κατά τη διάρκεια της θεραπείας.

Για να διασφαλιστεί η ασφάλεια του ασθενούς η μόλυνση με το επιθυμητό γονίδιο πρέπει να γίνεται από τον κατάλληλο φορέα στα σωστά κύτταρα στόχους γιατί υπάρχει ο κίνδυνος η νέα κατάσταση να αποδειχθεί πιο επιβλαβής από αυτή που θέλουμε να διορθώσουμε. Το όφελος της θεραπείας πρέπει να ζυγίζεται με την επικινδυνότητα καθώς και να ερευνώνται εναλλακτικές οδοί θεραπείας. Οι ερευνητές σε κάθε περίπτωση οφείλουν να προστατέψουν το δικαιώμα του ασθενούς στο ωφελείν.

Η συζήτηση γύρω από τη γονιδιακή θεραπεία ανοίγει τεράστια ηθικά και βιοηθικά ερωτήματα. Ο σεβασμός της επιλογής του ασθενούς και του θεραπευτή στη θεραπεία του έχει ιδιαίτερο βάρος με

Δεν υπάρχει Χριστιανική ηθική. Στην Ορθόδοξη θεολογία υπάρχει ασκητική, που είναι θεραπευτική

Ενώ στην Ορθόδοξη διδασκαλία, όπως θα δούμε πιο κάτω, η λεγομένη ηθική συνίσταται στην ασκητική, στις άλλες ομολογίες η ηθική έγινε εξωτερική, μια ηθικολογία. Έτσι, γίνεται λόγος για Χριστιανική ηθική. Η δυτική Χριστιανική μεταφυσική στηρίχθηκε στον Αριστοτέλη, που έκανε λόγο για αρετές, οπότε στην Δύση αναπτύχθηκε η Χριστιανική ηθική, εντελώς διαφορετικά από αυτό που υπάρχει στην Ορθόδοξη Εκκλησία, όπως την συναντάμε στην Αγία Γραφή και τα κείμενα των Πατέρων της Εκκλησίας.

«Οι Φράγκοι θεολόγοι είχαν ακολουθήσει τόσο πολύ τον Αριστοτέλη, που η διδασκαλία τού Αριστοτέλη περί αρετών έγινε η ηθική τής Παπικής Εκκλησίας, και εν συνεχεία πολλών προτεσταντικών παραδόσεων. Δηλαδή καταργήθηκε η Ορθόδοξη ασκητική στους Φράγκους κι αντικαταστάθηκε από ηθικολογία, από ηθική. Οπότε, το έργο της θείας Χάριτος είναι συνεχώς να βοηθή τον άνθρωπο να γίνη ενάρετος, να απόκτηση τις αρετές, όπως τις δίδασκαν οι αρχαίοι Έλληνες φιλόσοφοι.

Γι’ αυτόν τον λόγο, ιδρύθηκε στο Πανεπιστήμιο Αθηνών η έδρα της δογματικής και τής ηθικής, ο ίδιος ο καθηγητής που δίδασκε δογματική ήταν υποχρεωμένος να διδάξη και την ηθική. Γιατί; Διότι ο Θωμάς ο Ακινάτης, ο οποίος είναι ο μεγαλύτερος δογματολόγος της δυτικής παραδόσεως όλων των αιώνων της φραγκιάς, διδάσκει μέσα στο Summa Theologica και την δογματική και την ηθική, και είναι ηθική, ηθικολογία που τώρα έχει αποκηρυχθή από όλη την Ευρώπη. Κανένας σήμερα μοντέρνος άνθρωπος δεν μπορεί να παραδεχθή αυτήν την ηθική κάποιου θεολόγου της Δύσεως ή φιλοσόφου. Γιατί; Διότι όλα τα θεμέλια της ηθικής έχουν γκρεμισθή, γι’ αυτό υπάρχει και ο χιπισμός στην Ευρώπη και την Αμερική».

Η ηθικολογία αυτή επηρέασε και τον δυτικό μοναχισμό, αλλά και όλη την Χριστιανική ζωή.

«Στην φραγκική παράδοση δεν μπορεί ποτέ να γίνη καλόγρια μια που διετέλεσε πόρνη, ας πούμε. Αυτό είναι μια περίεργη αταξία. Και, ίσως, θα έπρεπε κανείς να κάνη και μια διατριβή να δη και τα θεολογικά

Η θεωρία του J. Piaget για την ηθική ανάπτυξη του παιδιού - Θεωρίες Ηθικής Ανάπτυξης: Μέρος Β΄

Piaget και ηθική ανάπτυξη

του Εμμανουήλ Καραμαλάκη – Εκπαιδευτικού
MSc στην Παιδαγωγική – MSc στη Βιοηθική

Πώς ο άνθρωπος αναπτύσσει την ηθικότητά του; Πώς ενστερνίζεται και εσωτερικοποιεί τις ηθικές του αρχές και αξίες; Πώς οι γονείς, οι εκπαιδευτικοί και όσα πρόσωπα είναι υπεύθυνα για την ηθική μόρφωση των παιδιών, μπορούν να παρέμβουν ώστε να τα υποβοηθήσουν στη διαδικασία αυτή; Στα παραπάνω ερωτήματα προσπαθούν να απαντήσουν οι διάφορες θεωρίες για την ηθική ανάπτυξη. Στα επόμενα άρθρα αυτής της ενότητας, θα παρουσιάσουμε συνοπτικά τις βασικότερες υπάρχουσες θεωρίες για την ανάπτυξη της ηθικής σκέψης, δίδοντας περισσότερη έμφαση στη γνωστική θεωρία.    

2.1. Εισαγωγή στη θεωρία του J. Piaget 

Η γνωστικό – εξελικτική θεωρία, με κύριους εκπροσώπους τον J. Piaget και τον L. Kohlberg, δίνει περισσότερο έμφαση στη διαδικασία, μέσω της οποίας πραγματοποιείται η εσωτερίκευση του γνωστικού περιεχομένου της ηθικής. Η διαδικασία ανάπτυξης της ηθικής σκέψης σύμφωνα με τη γνωστική σχολή ομοιάζει με την αντίστοιχη γνωστική θεωρία για τη νοητική ανάπτυξη του παιδιού (Κακαβούλης, 2003, σσ. 41-115).

Η θεωρία του J. Piaget για την ανάπτυξη της ηθικότητας (Piaget, 1962, Vugosky, 2008) δίνει περισσότερο έμφαση στη γνωστική της πλευρά, παρά στα ηθικά συναισθήματα και την ηθική συμπεριφορά. Ήταν ουσιαστικά ο πρώτος, που με επιστημονική μέθοδο μελέτησε τις μεταβολές του ηθικού συλλογισμού και πως αυτές σχετίζονται με τις αντίστοιχες γνωστικές μεταβολές. Ο Piaget επιχείρησε να δώσει απάντηση στο ερώτημα με ποιον τρόπο το παιδί οικειοποιείται τους κανόνες της ηθικής συμπεριφοράς και πως αναπτύσσει ένα αίσθημα σεβασμού προς αυτούς.  

Η ουσία της ηθικής κατά τον Piaget είναι ο σεβασμός προς τους κανόνες της κοινωνίας και η σωστή αντίληψη της δικαιοσύνης, δηλαδή η επικράτηση της αμοιβαιότητας και της ισότητας μεταξύ των ανθρώπων (Παπούλια-Τζελέπη, 1991 σ. 2264). Για να αποκαλύψει πως αλλάζουν οι διανοητικές ηθικές δομές σε κάθε ηλικία, πειραματίστηκε με παιδιά διάφορων ηλικιών. Πρωτίστως έδωσε ιδιαίτερη μεγάλη βαρύτητα πως τα παιδιά αντιλαμβάνονται και κατανοούν τους κανόνες του ομαδικού παιχνιδιού σε κάθε φάση της παιδικής ηλικίας (Κρασανάκη, 1987, σσ. 91-97). Ακολούθως μελέτησε τους ηθικούς κανόνες που θέτουν οι γονείς στο παιδί με τις προτροπές και τις απαγορεύσεις τους. Επιπρόσθετα χρησιμοποιώντας ζεύγη μικρών ιστοριών με παραπλήσιο θέμα, προσπάθησε να διαπιστώσει με ποια κριτήρια κρίνουν τα παιδιά τις ηθικές παραβάσεις (κλοπή, ζημιά, ψέμα). Τέλος διερεύνησε πως αναπτύσσονται στα παιδιά οι διάφορες ηθικές έννοιες (Ματσαγγούρας, 2001, σ. 454-455, Κακαβούλης, 2003, σσ. 39-71, Παρασκευοπούλος, τομ 3, σ.172). Αμέσως παρακάτω θα παρουσιάσουμε εν συντομία τη θεωρία του Piaget για την ανάπτυξη της ηθικής σκέψης στα παιδιά. 


2.1. Η ανάπτυξη της ηθικής σκέψης

Η ανάπτυξη της ηθικής σκέψης

Αφού πρώτα ο Piaget μελέτησε πως τα παιδιά αντιλαμβάνονται τους κανόνες του ομαδικού παιχνιδιού, (Vugosky, 2000, σσ. 157 -177, Παρασκευοπούλου, τ.2, 1985, σσ.106-114) έπειτα προσπάθησε να διερευνήσει πως αυτά κατανοούν τους ηθικούς κανόνες και ποια κριτήρια χρησιμοποιούν για να κρίνουν αν μια πράξη είναι καλή ή κακή. Από τους κανόνες ηθικής συμπεριφοράς, ο Piaget επέλεξε να ερευνήσει αυτούς που αφορούν το ψέμα, την αταξία και την κλοπή (Κακαβούλης, 2003 σσ. 54-61).

Τα συμπεράσματα του τα εξήγαγε δίνοντας στα παιδιά ζεύγη μικρών ιστοριών, στις οποίες παρουσίαζε συγκεκριμένες πράξεις και ζητούσε από τα υποκείμενα να τις κρίνουν (Παπούλια Τζελέπη, 1991 σ. 2264). Για παράδειγμα είναι πολύ γνωστό το ζεύγος δύο ιστοριών, όπου στη μια ιστορία ένα παιδί έσπασε άθελά του οχτώ ποτήρια ανοίγοντας την πόρτα ενός δωματίου, ενώ στη δεύτερη ιστορία ένα άλλο παιδί έσπασε ένα μόνο ένα ποτήρι καθώς προσπαθούσε να κλέψει μαρμελάδα από ένα βάζο (Ματσαγγούρας, 2001, σ. 454-460).

 Από τις αναλύσεις των συστηματικών συζητήσεων που είχε ο Piaget με τα υποκείμενα των ερευνών του πάνω σε παρόμοιες ιστορίες κατέληξε στα παρακάτω συμπεράσματα σχετικά με την παιδική αταξία το ψέμα και την κλοπή:

Όσον αφορά την παιδική αταξία, τα μικρότερα παιδιά αξιολογούσαν τις πράξεις με βάση το υλικό αποτέλεσμα, ανεξάρτητα από τα κίνητρα. Έτσι ένα παιδί των 7 ετών θα απαντήσει ότι έπρεπε να

Η τήρηση των εντολών του Θεού να γίνεται από αγάπη και όχι από καθήκον

Η τήρηση των εντολών του Θεού γίνεται από αγάπη

«Διδάσκαλε ἀγαθέ, τί ποιήσας ζωήν αἰώνιον κληρονομήσω;»

 
Μία ἐρώτηση ὑποβάλ­λεται σήμερα στόν Χρι­στό. Τό θέμα της εἶναι σο­βα­ρό καί ὁ ἄνθρωπος πού τήν ὑπο­βάλ­λει δέν εἶ­ναι τυχαῖος. Ἕνας ἄρ­χο­ντας εἶναι, ἕνας ἄν­θρωπος μέ πνευματικές ἀνησυχίες, πού πλησιά­ζει τόν Χριστό γιά νά τόν ρωτήσει πῶς θά κλη­ρονομήσει τήν αἰώ­νια ζωή.

Δέν τόν ἐνδιέφερε ἡ παροῦσα, γιατί εἶχε ἐξα­σφαλισμένα τά ἀγα­θά του. Δέν εἶχε ἀνά­γκες οὔτε προβλήματα. Ἔτσι πίστευε τουλά­χι­στον. Αὐτό πού τόν ἐν­διέφερε ἦταν τό μέλλον του. Αὐτό πού τόν ἀπα­σχολοῦσε ἦταν πῶς θά κληρονομήσει τήν αἰω­νι­ό­τητα. Ἡ συζήτηση ὅμως μέ τόν Χριστό ἀπο­δεικνύει σύντομα ποιά ἦταν τά πραγματικά προβλή­μα­τα αὐτοῦ τοῦ ἀνθρώ­­που.
Μόλις ὁ Χριστός, ἀπα­ντώντας στήν ἐρώτησή του, προσδιορίζει ὡς προ­­ϋ­πόθεση ὑπό τήν ὁποία εἶναι δυνατόν νά κληρονο­μή­σει τήν αἰώ­νια ζωή τήν τήρηση τῶν ἐντολῶν τοῦ Θεού, ἐκεῖνος δη­λώνει ὑπερο­πτι­κά ὅτι τίς τηρεῖ ἤδη ἀπό μικρό παιδί καί ζη­τᾶ κάτι πιό ὑψηλό καί κάτι πιό δύσκολο προ­κει­μένου νά τήν κερδί­σει ἐπάξια.

Καί ὅταν ὁ Χριστός, ἀν­ταποκρινόμενος στήν ἐπιθυμία του, τοῦ προ­τείνει κάτι πιό ὑ­ψη­λό καί πιό δύσκολο, νά πω­λή­σει δηλαδή τά ὑπάρ­χοντά του καί νά τόν ἀκολουθήσει, τότε ἀποκαλύπτεται ὁ ἀλη­θι­νός ἄνθρωπος πού ὑπέβαλε τήν ἐρώτηση. Ἡ ὑπε­ρο­ψία του καταρ­ρέει καί ἡ αὐτοπε­ποί­θη­σή του κρημνίζεται. Ὁ πεπεισμένος γιά τήν εὐσέβειά του καί ἱκανο­ποι­η­μένος ἀπό τήν πνευ­ματική του κατά­στα­ση ἀποδει­κνύ­εται ὅτι δέν μπορεῖ νά φθά­σει τό ὑψηλότερο μέτρο πού ὁ ἴδιος ἔθεσε.
«Περίλυπος ἐγένετο» καί ἀπε­χώ­ρησε, διότι «ἦν πλούσιος σφόδρα».
Στεναχωρήθηκε, ὅταν τοῦ ζήτησε ὁ Θεός νά θυσιάσει τά πλούτη του καί νά τόν ἀκολου­θή­σει, καί ἀπο­μα­κρύν­θη­κε, θυσιάζοντας τήν αἰ­ώ­­­νια ζωή γιά τά ἐφήμερα ἀγαθά του.
Δέν τοῦ ζήτησε ὁ Χρι­στός ἀρχικά νά πουλή­σει τά ἀγαθά του. Γιά τόν Χρι­στό ἀρκοῦσε ἡ τήρηση τῶν ἐν­το­λῶν. Ὁ ἴδιος ἐξεβίασε τόν Χρι­στό, γιά νά ἀποδεί­ξει τήν ἀρετή του καί τήν ὑπεροχή του. Καί ὁ Χριστός ἀκολού­θησε τήν πρόκλησή του, γιά νά τοῦ δείξει ὅτι ἡ ἔμ­μεσα διαφημι­ζό­μενη εὐ­­σέ­­βεια καί ἀρετή του δέν εἶχαν ὑγιῆ θεμέλια, δέν εἶχαν ὑγιεῖς βάσεις, ἀλλά ἦταν ἐπιφα­νεια­κές καί συγκυριακές.
Ἡ ἐφαρμογή τῶν ἐν­τολῶν τοῦ Θεοῦ ἦταν μία κατ᾽ ἐπίφαση ἀφο­σί­ωση στόν Χριστό πού κλονίστηκε στήν

Το φάντασμα του σχολικού εκφοβισμού αλήθειες, «ψέματα», σκοπιμότητες

Σχολικός εκφοβισμός,

Πολύς λόγος γίνεται τα τελευταία χρόνια για την ενδοσχολική βία και τα φαινόμενα εκφοβισμού στα σχολεία .Το τραγικό περιστατικό με την «αυτοκτονία» του Β. Γιακουμάκη έφερε στο προσκήνιο με ακόμα πιο έντονο τρόπο το πρόβλημα. Ο τρόπος προσέγγισης από τα ΜΜΕ και η στάση του Υπουργείου Παιδείας έκανε ακόμα μεγαλύτερη την σύγχυση για το τι είναι σχολικός εκφοβισμός , ενώ καμία ουσιαστική συζήτηση δεν έγινε για τα αιτία που οδηγούν μαθητές σε βίαιες συμπεριφορές .

Τι είναι σχολικός εκφοβισμός και τι έχει κάνει μέχρι τώρα το υπουργείο; 

Ο όρος «σχολικός εκφοβισμός» (ή θυματοποίηση) χρησιμοποιείται για να αποδώσει στα ελληνικά τον όρο bullying που παρουσιάστηκε πρώτη φορά από τον Oweus το 1994 προκειμένου να περιγράψει διαφόρων ειδών ταπεινώσεις ή απειλές που έχουν σαν στόχο την πρόκληση σωματικού ή ψυχικού πόνου που υφίστανται παιδιά ή ομάδες παιδιών από άλλα παιδιά ή άλλες ομάδες παιδιών.

Το Υπουργείο Παιδείας όρισε την 6η Μαρτίου ως «Πανελλήνια ημέρα κατά της βίας στα σχολεία», ενώ ολοκληρώνει το στήσιμο ενός ολόκληρου μηχανισμού παρατηρητηρίων που ξεκινούν από το Υπουργείο, Περιφέρεια, Νομό, Σχολική Μονάδα, και όλα αυτά συνδέονται με το «δίκτυο για την βία και τον εκφοβισμό» σε επίπεδο Ε.Ε.!!! Κάθε σχολείο καταγράφει τα φαινόμενα βίας και τα στέλνει στην Περιφερειακή διεύθυνση , ενώ καλείται να οργανώσει δραστηριότητες για την αντιμετώπιση της βίας.

Ένα πρώτο ερώτημα που πρέπει να απασχολήσει εκπαιδευτικούς και γονείς είναι πόσο αληθινό είναι το ενδιαφέρον Ε.Ε., Ο.Α.Σ.Α και των κυβερνήσεων που υλοποιούν την πολιτική τους, για την σωματική και ψυχική υγειά των μαθητών . Αυτοί δεν είναι που καταδίκασαν στην βία της φτώχειας εκατομμύρια οικογένειες, αυτοί δεν διέλυσαν κάθε κοινωνική δομή σε υγεία και πρόνοια, και τώρα παριστάνουν ότι ενδιαφέρονται;

Τα ερωτήματα που προκύπτουν είναι πολλά. Στο παρόν κείμενο θα προσπαθήσω να δώσω απάντηση σε μερικά από αυτά. Σημειώνω ότι τα παραδείγματα προέρχονται από την εκπαιδευτική εμπειρία που έχω σε δημοτικά σχολεία.

1. Τι εννοούν με τον όρο «σχολική βία»; 

Με τον όρο «σχολική βία» περιγράφουν «μια κατάσταση κατά την οποία ασκείται εσκεμμένη απρόκλητη (αναίτια) συστηματική επιθετική συμπεριφορά με σκοπό την επιβολή, την καταδυνάστευση και την