Μεταμοσχεύσεις - (Ντοκιμαντέρ του 2011)

Βιοηθική και Μεταμοσχεύσεις

Ο Κώστας Βαξεβάνης και η ομάδα του, στο πλαίσιο της σειράς των ντοκιμαντέρ «Το Κουτί Της Πανδώρας», διερευνούν το σημαντικό βιοηθικό ζήτημα των μεταμοσχεύσεων στην χώρα μας. Στην Ελλάδα (το 2011) υπάρχει το μικρότερο ποσοστό δωρητών οργάνων στην Ευρώπη. Παραδόξως, παρότι δεν υπάρχουν όργανα για να καλυφθούν οι εγχώριες ανάγκες, η Ελλάδα εξάγει όργανα. Πώς μια μικρή χώρα, όπως η Ελλάδα, με τους ελάχιστους δότες, στέλνει όργανα στο εξωτερικό επειδή στις ελληνικές λίστες δε βρίσκονται κατάλληλοι λήπτες; Πώς τα ιατρικά «μαχαιρώματα» θεωρούνται πιο αναγκαία από τα νυστέρια της Ιατρικής; Πώς ο «χορός» εκατομμυρίων με τα ασφαλιστικά ταμεία, τα νοσοκομεία εξωτερικού, αλλά και τις προσωπικές περιουσίες  συμπαρασύρει στην Ελλάδα μια από τις πιο θαυματουργές ιατρικές πράξεις; Γιατί επιδοτούμενα κέντρα μεταμοσχεύσεων στην Ελλάδα, δεν κάνουν αυτή τη στιγμή

Η Οικουμενική Διακήρυξη των δικαιωμάτων του ανθρώπου

Ανθρώπινα δικαιώματα

Στην παρούσα ανάρτηση, αρχικά πραγματοποιούμε μια ιστορική αναδρομή στην ιστορία της Οικουμενικής Διακήρυξης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και έπειτα παραθέτουμε το κείμενο της Διακήρυξης, το οποίο αποτελείται από 30 άρθρα. Επίσης παρουσιάζουμε ένα εξαιρετικό βίντεο  μέσα από το οποίο μπορούμε να δούμε τι είναι τα ανθρώπινα δικαιώματα, την ιστορία τους, αλλά και όλα τα άρθρα που εμπεριέχονται στην  Οικουμενική Διακήρυξη των δικαιωμάτων του ανθρώπου.   Σε παλαιότερη ανάρτησή μας - Η Ιστορία των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (Video) - παρουσιάσαμε ένα μικρότερο τμήμα αυτού του βίντεο το οποίο αναφέρονταν κυρίως στην ιστορική εξέλιξη των ανθρώπινων δικαιωμάτων.  

Η ιστορία της Οικουμενικής Διακήρυξης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου

 

Η Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, που υιοθετήθηκε από τη Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών στις 10 Δεκεμβρίου του 1948, ήταν το αποτέλεσμα των συνεπειών του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου.  Με τη λήξη  του  πολέμου και τη δημιουργία των Ηνωμένων Εθνών, η διεθνής κοινότητα ορκίστηκε να μην ξανασυμβούν ποτέ στο μέλλον οι αγριότητες και η κτηνωδία  που προκάλεσε αυτός ο φονικός πόλεμος (60 εκατομμύρια άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους  – 20 εκατ. στρατιώτες και 40 εκατ. άμαχοι).  Οι ηγέτες του κόσμου αποφάσισαν να συμπληρώσουν τον  Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών με ένα οδικό χάρτη που θα εγγυάτο τα δικαιώματα για όλους τους ανθρώπους παντού στον κόσμο.  Το κείμενο που είχαν κατά νου, και το οποίο αργότερα αποτέλεσε την Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, ήρθε στην πρώτη συνεδρίαση της Γενικής Συνέλευσης το 1946.  Η Γενική Συνέλευση επανεξέτασε το προσχέδιο και  το παρέπεμψε  στο Οικονομικό και Κοινωνικό Συμβούλιο το οποίο εξουσιοδότησε την Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων να συντάξει και να επεξεργαστεί έναν κατάλογο δικαιωμάτων. Το κύριο μέλημα της επιτροπής ήταν να ξεκαθαρίσει ποια δικαιώματα θα αναφέρονταν και τη νομική φύση του εγγράφου που θα προέκυπτε.   Η Επιτροπή, στην πρώτη της συνεδρίαση στις αρχές του 1947, εξουσιοδότησε τα μέλη  της να συντάξουν «ένα προσχέδιο της Διεθνούς Λίστας Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων». Αργότερα την εργασία ανέλαβε μια συντακτική επιτροπή που την απάρτιζαν μέλη της Επιτροπής Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων από 9 χώρες, που είχαν επιλεγεί με γεωγραφικά κριτήρια. Επικεφαλής της  Επιτροπής ήταν η Ελεάνορ Ρούζβελτ, χήρα του προέδρου των ΗΠΑ Φραγκλίνου Ρούζβελτ. Το τελικό κείμενο ολοκληρώθηκε σε λιγότερο από δύο χρόνια.  Στις 10 Δεκεμβρίου 1948 η Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου υιοθετείται από τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ,  με ψήφους 48 υπέρ, 0 κατά και 8 αποχές (όλο το σοβιετικό μπλοκ κρατών, η Νότια Αφρική και η Σαουδική Αραβία). Είναι σημαντικό ότι καμία από τις χώρες που αντιπροσωπεύονταν στη Γενική Συνέλευση δεν ψήφισε ενάντια στη Διακήρυξη και ότι ακόμη και αυτές που απείχαν από την τελική ψηφοφορία, είχαν συμμετάσχει και συνεργαστεί στις ενδιάμεσες διαδικασίες σύνταξης. Σε μια εποχή όπου κόσμος είχε χωριστεί στο Δυτικό και Ανατολικό μπλοκ, το να βρεθεί ένας κοινός τόπος επί της  ουσίας του κειμένου αποδεικνύει ότι ήταν ένα τεράστιο επίτευγμα.

Κείμενο Οικουμενικής Διακήρυξης για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου 

 

Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου

 

Προοίμιο

 

Επειδή η αναγνώριση της σύμφυτης αξιοπρέπειας καθώς και των ίσων και αναπαλλοτρίωτων δικαιωμάτων όλων των μελών της ανθρώπινης οικογένειας αποτελεί το θεμέλιο της ελευθερίας, της

Οταν εκκλησία και επιστήμη γίνονται ένα: Οι σπουδαίοι επιστήμονες που πίστευαν βαθιά στον Θεό

Χριστιανισμός και Επιστήμη

Χριστιανισμός και Επιστήμη

Επιστήμη και θρησκεία θεωρούνται δύο αντικρουόμενα αντικείμενα. Πολλοί πιστεύουν πως ανάμεσα σε επιστήμονες και ανθρώπους της εκκλησίας, υπάρχει μια ατελείωτη κόντρα.
Στην πραγματικότητα όμως δεν υπάρχει αυτή η έντονη κόντρα. Αντιθέτως, μάλιστα, πάρα πολλοί επιστήμονες αφιερώθηκαν στις επιστήμες τους επειδή ήθελαν να... εξερευνήσουν παραπάνω αυτό που πιστεύουν. Να βρουν όση παραπάνω λογική μπορούν στην ανεξήγητη ύπαρξη του θεού, φτάνοντας έτσι λίγο πιο κοντά του.
Η αντιπαράθεση μεταξύ επιστήμης και θρησκείας, ήταν αποτέλεσμα της ανήσυχης φύσης των επιστημόνων αλλά και των ακραία συντηρητικών αντιλήψεων της εκκλησίας. Οι μεν ήθελαν να εξηγήσουν, κυρίως στους εαυτούς τους, τον λόγο που πιστεύουν σε κάτι ανώτερο, ενώ οι δε θεωρούσαν... έγκλημα να «σκαλίζει» και να αμφισβητεί, κανείς αυτά που η εκκλησία θεωρεί ιερά.
Πλέον η εκκλησία έχει αναγκαστεί να παραδεχτεί την εγκυρότητα αλλά και την χρησιμότητα της επιστήμης. Μετά από χιλιάδες ανακαλύψεις από ανθρώπους που σε καμία περίπτωση δεν θεωρούνταν άθεοι, ο χώρος της εκκλησίας κατάλαβε πως δεν μπορεί πια να στέκεται εμπόδιο.

Ποιοι σπουδαίοι επιστήμονες ήταν βαθειά θρησκευόμενοι;

 
Νικόλαος Κοπέρνικος (1473-1543):

 
Ο αστρονόμος που για πρώτη φορά παρουσίασε ένα μαθηματικά τεκμηριωμένο σύστημα που εξηγούσε πως οι πλανήτες γυρνούν γύρω από τον Ηλιο, διατηρούσε πολύ στενή επαφή με την εκκλησία. Μάλιστα από το 1497 και για λίγα χρόνια υπήρξε ιερέας σε καθολική εκκλησία. Οι δημοσιεύσεις του περί ηλιακού συστήματος παρουσιάστηκαν το 1533 στο Βατικανό, υπό την έγκριση του Πάπα.

Γαλιλαίος Γαλιλέι (1564-1642):

 
Η κόντρα του Γαλιλαίου με την καθολική εκκλησία είναι από τις πιο χαρακτηριστικές διαμάχες επιστήμης

Τι είναι η Χριστιανική Αγάπη; - Οσίου Μαξίμου του Ομολογητού

Όσιος Μάξιμος ο Ομολογητής 

Οσίου Μαξίμου του Ομολογητού

Όπως η μνήμη της φωτιάς δεν ζεσταίνει το σώμα, έτσι και η πίστη χωρίς αγάπη δεν φωτίζει την ψυχή με τη γνώση του Θεού. Αγάπη είναι μια αγαθή διάθεση της ψυχής, που κάνει τον άνθρωπο να μην προτιμάει τίποτ' άλλο περισσότερο από το να γνωρίσει το Θεό. Είναι αδύνατον όμως ν' αποκτήσει σταθερά μέσα του αυτή την αγάπη, όποιος έχει εμπαθή προσκόλληση σε κάτι από τα γήινα.

Εκείνος που φοβάται το Θεό, έχει πάντοτε σύντροφό του την ταπεινοφροσύνη. Και η ταπεινοφροσύνη τον οδηγεί στην αγάπη και την ευχαριστία του Θεού. Σκέφτεται δηλαδή την προηγούμενη ζωή του, τα διάφορα αμαρτήματα και τους πειρασμούς τους, και πως απ' όλα αυτά τον γλύτωσε ο Κύριος και τον μετέφερε από τη ζωή των παθών στον κατά Θεόν βίο. Με τέτοιες σκέψεις λοιπόν αποκτάει και την αγάπη προς το Θεό, τον ευεργέτη και κυβερνήτη της ζωής του, τον οποίο αδιάλειπτα ευχαριστεί με πολλή ταπεινοφροσύνη.
Εκείνος που αγαπάει το Θεό, ζει αγγελικό βίο πάνω στη γη. Νηστεύει και αγρυπνεί, ψάλλει και προσεύχεται, και για κάθε άνθρωπο σκέφτεται πάντοτε το καλό.
Η ανέκφραστη ειρήνη, που έχουν οι άγιοι άγγελοι, οφείλεται σ' αυτά τα δύο: στην αγάπη προς το Θεό και στην αγάπη αναμεταξύ τους. Το ίδιο συμβαίνει και με τους αγίους όλων των αιώνων. Πολύ καλά λοιπόν έχει λεχθεί από το Σωτήρα μας, ότι σ' αυτές τις δύο εντολές συνοψίζονται όλος ο νόμος και η διδασκαλία των προφητών. (Ματθ. 22, 40).
Όποιος αγαπάει το Θεό, δεν είναι δυνατό να μην αγαπήσει και κάθε άνθρωπο σαν τον εαυτό του. Και όσους ακόμα είναι υπόδουλοι στα πάθη τους, κι αυτούς τους αγαπάει σαν τον εαυτό του, και χαίρεται με

Άμβλωση σε πρώιμο στάδιο: Ηθική αξιολόγηση

Άμβλωση σε πρώιμο στάδιο: Ηθική αξιολόγηση

του Ευάγγελου Δ. Πρωτοπαπαδάκη

Η άμβλωση συνιστά ένα από τα πλέον φλέγοντα ζητήματα στο χώρο της Ιατρικής Ηθικής. Παρότι το πρόβλημα έχει κατά το μάλλον ή ήττον διευθετηθεί νομικά με την θεσμοθέτηση του δικαιώματος των γυναικών στην άμβλωση, εντούτοις ως προς το ηθικό του σκέλος παραμένει εν πολλοίς ασαφές και αμφιλεγόμενο. Το γεγονός αυτό είναι απολύτως εύλογο, εάν αναλογισθεί κανείς τις εγγενείς διαφορές που διακρίνουν τον νόμο από την ηθική. Σε ότι αφορά στη νομική αντιμετώπιση του θέματος, η άμβλωση δεν συνιστά τίποτε περισσότερο από την σκόπιμη διακοπή της κύησης και την συνεπαγόμενη θανάτωση του εμβρύου. Αν εξετασθεί ηθικά, παρόλα αυτά, η άμβλωση απέχει πολύ από το να θεωρηθεί ενιαία πρακτική. Διότι είναι απολύτως σαφές πως η καταφυγή στην άμβλωση μιας τρομαγμένης από την εγκυμοσύνη της εφήβου θα αξιολογηθεί διαφορετικά από την απόφαση μιας ώριμης γυναίκας η οποία επιλέγει την άμβλωση φοβούμενη τις αισθητικές επιπτώσεις της εγκυμοσύνης στη σιλουέτα της. Θα ήταν, επίσης, εξαιρετικά απλουστευτικό και κοντόφθαλμο να θεωρήσουμε ταυτόσημη την άμβλωση που επιλέγεται, όταν η σύλληψη επέρχεται ως αποτέλεσμα βιασμού, ή ενώπιον της απειλής που η εγκυμοσύνη τυχόν συνεπάγεται για την ζωή της εγκύου, με την περίπτωση κατά την οποία η διακοπή της κύησης συνιστά επιλογή επαγγελματικής σταδιοδρομίας. Η Ιατρική Ηθική δεν είναι δυνατόν να αντιμετωπίσει την άμβλωση ως αδιαφοροποίητη πρακτική.

Ακόμη περισσότερο, η άμβλωση ως ηθικό πρόβλημα αφορά ένα πολύ μεγάλο αριθμό ανθρώπων. Κατ’ αρχήν, βέβαια, την ίδια την έγκυο γυναίκα, η οποία πολλές φορές βασανίζεται από το ερώτημα σχετικά

Βιοηθική και βιοτεχνολογία: Η ανάδυση μιας βιο-ταυτότητας

Βιοηθική και βιοτεχνολογία

του Κώστα Θεολόγου -  Επίκουρος Καθηγητής της Ιστορίας και Φιλοσοφίας του Πολιτισμού, Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο

Από την εποχή του αλχημιστή δόκτορος Victor Frankenstein, του τραγικού ήρωα στο βιβλίο (που εκδόθηκε ανώνυμα το 1818 με τίτλο Frankenstein, or the Modern Prometheus και το 1823 με το όνομα της συγγραφέως) της Mary Shelley (1797-1851) έχουν παρέλθει δυο αιώνες, αλλά η εναγώνια περιέργεια της επιστημονικής έρευνας να κατακτήσει τα μυστικά της ζωής παραμένει ασίγαστη. Μας την εικονοποιεί δραματικά ο Βρετανός σκηνοθέτης Ridley Scott (1937-) από το cyberpunk/tech-noir φιλμ Blade Runner (1982) στην μελλοντική δυστοπία του Λος Άντζελες - προσαρμόζοντας το μυθιστόρημα του Αμερικανού συγγραφέα Philip K. Dick (1928-1982) Do Androids Dream of Electric Sheep? (1968) - μέχρι το επικό ταξίδι του Prometheus (2012) και την αναζήτηση της γενετικής απαρχής μας σε άλλον Γαλαξία.

Η τεχνολογία ενισχύει τη ρευστότητα της νεοτερικότητας, της μετανεοτερικότητας, της ύστερης νεοτερικότητας ή των στερνών της και των στερνών μας. Η τεχνολογία, απότοκο και σιαμαίο ον της ανεξέλεγκτης και αχαλίνωτης επιστημονικής έρευνας, όπως άλλωστε πρέπει να είναι η έρευνα, αυτή η τεχνολογία, λοιπόν, προάγει τις εναλλακτικές προτάσεις στην καθημερινότητα, στο lifestyle, στις προσεταιριζόμενες ταυτότητες των ατόμων ή ορισμένων συλλογικοτήτων τις οποίες επιλέγουν διαισθητικά, εφήμερα ή απλώς... αυθόρμητα.

Η επιστημονική έρευνα είναι χωρίς όρια, μα η τεχνολογική εφαρμογή δεν είναι αποδεκτή ασμένως χωρίς όρια, εξ ου και η διαμόρφωση του πεδίου της ηθικής αναφορικά με τα κριτήρια και την χρήση των προϊόντων της επιστημονικής έρευνας, όπως ορθώς πρέπει να τίθενται. Όταν η έρευνα διεξάγεται στην γενετική και στη βιοϊατρική παράγοντας βιοτεχνολογικά προϊόντα και συνάμα διαμορφώνοντας κοινωνικές, νομικές και πολιτιστικές ασκήσεις συλλογικής προσαρμογής μας σε αυτά, η βιοηθική τελεί σε διαρκή εγρήγορση, ώστε να εφιστά την προσοχή μας και να τροποποιεί το θεσμικό, δηλαδή το νομικό, πλέγμα. Αυτά είναι περίπου αυτονόητα για την υποψιασμένη κοινωνία και ακόμη περισσότερο για την επιστημονική και φιλοσοφική πρωτοπορία.

Υπάρχουν μη ανθρώπινα όντα που πληρούν τα κατάλληλα κριτήρια του νομικού προσώπου, ώστε να τους αναγνωρίζονται δικαιώματα και προστασία;

Υπάρχει όμως μια συγκεκριμένη περιοχή της έρευνας, της βιοϊατρικής και της βιοτεχνολογίας που αφορά στην επέμβαση στην ανθρώπινη γενετική. Πρόσφατα «Κινέζοι προχώρησαν σε

Θεολογία και ψυχανάλυση

Θεολογία και ψυχανάλυση

Του Πέτρου Χαρτοκολλη*

Βασίλειος Θερμος

Άνθρωπος στον ορίζοντα!

Προσεγγίζοντας τη συνάντηση Ορθόδοξης Θεολογίας και επιστημών του ψυχισμού.εκδ. Γρηγόρη - σελ. 360.

Χρησιμοποιώντας την τεχνική του διαλόγου, το βιβλίο τούτο πραγματεύεται τη σχέση της Θεολογίας και εκκλησιαστικής πράξης με τις επιστήμες του ψυχισμού (ψυχιατρική, ψυχολογία, ψυχοθεραπεία). Εγγίζει υπαρξιακά ζητήματα που απασχολούν έντονα τον σύγχρονο άνθρωπο. Ο συγγραφέας, κληρικός, διδάκτορας της Θεολογίας, αλλά και παιδοψυχίατρος, δίνει προσωπικές απαντήσεις καθώς και υλικό από έργα ψυχιάτρων, ψυχολόγων, θεολόγων και Πατέρων της Εκκλησίας.

Πρωτοτυπώντας ο συγγραφέας διατάσσει τα περιεχόμενα του βιβλίου σε μορφή ερωτήσεων. Σταχυολογώ μερικές από αυτές: Τι είναι ο χαρακτήρας; Αλλάζει ο χαρακτήρας; Τι σημαίνει το ψυχο- ως πρώτο συνθετικό; Πώς σχετίζονται ψυχή και σώμα; Βλέπει η ορθόδοξη θεολογία διαφορετικά τον άνθρωπο σε σύγκριση με την ψυχολογία; Πώς φθάνουμε στην αυτογνωσία; Ποιος είναι ψυχικά υγιής; Η ψυχοπαθολογία έχει περισσότερο σωματική ή ψυχολογική προέλευση; Υπάρχουν υποκειμενικά ή τοπικά κριτήρια για το τι είναι παθολογικό; Τι σημαίνει θεραπεία και τι μπορούμε να περιμένουμε απ' αυτήν; Τι νόημα έχει να ερευνάς το συνείδητο; Χρειάζεται συνεργασία μεταξύ κληρικών και ψυχιάτρων - ψυχολόγων; Πού οφείλεται η αμοιβαία επιφυλακτικότητα μεταξύ ψυχιάτρων - ψυχολόγων και κληρικών; Γιατί στον δυτικό κόσμο αναζήτησαν στην ψυχοθεραπεία νόημα ζωής; Ποιες προοπτικές ανοίγονται για τη θεολογία και για τις επιστήμες του ψυχισμού αν επιτύχουν να συναντηθούν και να μπουν σε διάλογο;

Σημαντικό κείμενο

Συμπίπτουν τελείως οι απόψεις μας στο θέμα της ψυχανάλυσης και της σημασίας της για την κατανόηση του ανθρώπινου ψυχισμού. Είναι κάτι που κάνει το κείμενο αυτό ιδιαίτερα σημαντικό για εμένα, καθώς ο συγγραφέας πιστεύει πως η ψυχαναλυτική θεωρία είναι εκείνη η επιστημονική ψυχολογία που ανταποκρίνεται πληρέστερα στη θεολογική προσέγγιση της ανθρώπινης ψυχής. Η ψυχαναλυτική κατανόηση του ανθρώπου, με αφετηρία τη διερεύνηση του ασυνειδήτου, προσφέρει στον ποιμένα της Εκκλησίας τη δυνατότητα να αντιμετωπίσει θεραπευτικά τα προβλήματα που συνδέονται με την πνευματικότητα, που είναι το αντικείμενο της ποιμαντικής θεολογίας.

Η ποιμαντική ασχολείται με την αμαρτία και η ψυχοθεραπεία με την ψυχική αρρώστια. Η αμαρτία έχει να

O ναός και ο τάφος του Κομφούκιου

O ναός και ο τάφος του Κομφούκιου

 Ο ναός, το νεκροταφείο και η κατοικία της οικογένειας του μεγάλου φιλοσόφου, πολιτικού και διδασκάλου Κονφούκιου (6ος – 5ος π.Χ. αιώνας ), βρίσκονται στην πόλη Qufu της επαρχίας Shandong. Ο ναός κατασκευάσθηκε στη μνήμη του το 478 π.Χ., καταστράφηκε και ανοικοδομήθηκε κατά την διάρκεια των αιώνων και σήμερα αριθμοί περισσότερα από 100 κτίρια. Το νεκροταφείο περιέχει τους τάφους του Κονφούκιου και των περισσοτέρων από 100.000 απογόνων του. Το μικρό σπίτι της οικογένειας Kong μεταβλήθηκε σε μια αριστοκρατική γιγαντιαία κατοικία 152 κτιρίων. Το σύνολο των μνημείων της Qufu διατήρησε την εξαιρετική της καλλιτεχνική και ιστορική ποιότητα χάρη στην αφοσίωση των αυτοκρατόρων της Κίνας κατά την διάρκεια πάνω από δύο χιλιετίες.

O ναός και ο τάφος του Κομφούκιου

Παιδίατροι vs τεχνητή νοημοσύνη

Παιδίατροι vs τεχνητή νοημοσύνη

Επιστήμονες από την Κίνα και τις ΗΠΑ δημιούργησαν το πρώτο σύστημα τεχνητής νοημοσύνης, το οποίο είναι ικανό να κάνει διαγνώσεις κοινών παιδικών ασθενειών με ακρίβεια ανάλογη ενός έμπειρου παιδιάτρου ή ακόμη καλύτερα. Το σύστημα προορίζεται να βοηθήσει τους γιατρούς που έχουν μεγάλο όγκο εργασίας, "πνίγονται" από μεγάλες ποσότητες ιατρικών δεδομένων ή έχουν αμφιβολίες για την ακρίβεια της διάγνωσης τους.

Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον κινεζικής καταγωγής Κανγκ Ζανγκ του Πανεπιστημίου της Νότιας Καλιφόρνια στο Σαν Ντιέγκο, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο ιατρικό περιοδικό "Nature Medicine", χρησιμοποίησαν στοιχεία από περίπου 1,36 εκατομμύρια επισκέψεις ασθενών κάτω των 18 ετών σε παιδιάτρους στην Κίνα για να "εκπαιδεύσουν" τους αλγόριθμους του "έξυπνου" συστήματός τους.

Το σύστημα χρησιμοποιεί τεχνικές βαθιάς μηχανικής μάθησης για να εντοπίζει κλινικά σημαντικές πληροφορίες στα ιατρικά δεδομένα. Ανατρέχοντας σε ένα μεγάλο όγκο ηλεκτρονικών ιατρικών ιστορικών και αποτελεσμάτων διαγνωστικών εξετάσεων (απεικονιστικές, αίματος κ.α.), το σύστημα μαθαίνει να εντοπίσει παθήσεις που ακόμη και ένας παιδίατρος μπορεί να παραβλέψει.

Είναι σε θέση π.χ. να διαγνώσει -με ακρίβεια 90% έως 97%- ένα κοινό κρυολόγημα, μια γρίπη, μια

Κάπνισμα και υγεία - Βλαπτικές επιδράσεις του καπνίσματος

Βλαπτικές επιδράσεις του καπνίσματος

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (Π.Ο.Υ.) εκτιμά ότι το ένα τρίτο του παγκόσμιου ενήλικου πληθυσμού, δηλ. 1,1 δισεκατομμύρια άνθρωποι, είναι καπνιστές και ότι ο καπνός προκαλεί 3,5 εκατομμύρια θανάτους ετησίως σε παγκόσμιο επίπεδο.
Ποσοστό που ισοδυναμεί με 10.000 θανάτους την ημέρα από ασθένειες που σχετίζονται με το κάπνισμα, ενώ οι οφειλόμενοι στο κάπνισμα θάνατοι είναι περισσότεροι από το άθροισμα των θανάτων από τα πυροβόλα όπλα, τα ναρκωτικά, τις αυτοκτονίες, το AIDS και τα αυτοκινητιστικά ατυχήματα.
Με τον τρέχοντα ρυθμό εξέλιξης, μέχρι το τέλος της δεκαετίας του 2020, οι θάνατοι θα έχουν αυξηθεί σε περίπου 10 εκατομμύρια ετησίως.
Το κάπνισμα προκαλεί τουλάχιστον 25 απειλητικές για τη ζωή ασθένειες ή ομάδες ασθενειών και αποτελεί μείζονα παράγοντα κινδύνου σε οκτώ από τις 16 κύριες αιτίες θανάτου ανθρώπων ηλικίας μεγαλύτερης των 65 ετών.
Επίσης, το άμεσο και το έμμεσο κόστος της θεραπείας των νοσημάτων που σχετίζονται με το κάπνισμα αποτελεί τεράστια επιβάρυνση για τον προϋπολογισμό της υγείας, παγκοσμίως ( WHO 2007). Η βλαπτική επίδραση του καπνίσματος οφείλεται σε ένα μεγάλο αριθμό τοξικών ουσιών που βρίσκονται στον καπνό.
Ορισμένες από αυτές υπάρχουν ήδη από τη φυτική κατάσταση του καπνού, αλλά οι περισσότερες παράγονται κατά την καύση του τσιγάρου, στη ζώνη πυρόλυσης, όπου επικρατεί θερμοκρασία 950 βαθμών Κελσίου. Στον καπνό του τσιγάρου έχουν ανιχνευθεί, είτε ως αέρια είτε ως μικροσκοπικά σωματίδια, περισσότερες από 4.000 διαφορετικές ουσίες, μεταξύ των οποίων και η νικοτίνη, καθώς και περισσότερες από 250 γνωστές καρκινογόνες ουσίες.
Η νικοτίνη είναι εθιστική, αλλά όχι καρκινογόνος, ενώ το κάπνισμα τσιγάρων με χαμηλότερα επίπεδα πίσσας και νικοτίνης δεν παρέχει κανένα όφελος για την υγεία. Οι κύριες βλαπτικές επιπτώσεις του καπνίσματος εντοπίζονται στην αύξηση της συχνότητας εμφάνισης και στην αύξηση της θνησιμότητας των παρακάτω νοσημάτων:

• στεφανιαία νόσο,
• καρκίνο του πνεύμονα, του φάρυγγα, του λάρυγγα, της ουροδόχου κύστης κ.λπ.,
• χρόνιες αποφρακτικές πνευμονοπάθειες,
• αγγειακές παθήσεις του εγκεφάλου.

ενώ σημαντικές είναι οι επιπτώσεις στη βρεφική θνησιμότητα και στις εμβρυϊκές επιπλοκές κατά την

DNA: Γενετική της Δημιουργίας του ανθρώπου

Στο βίντεο αυτό μπορούμε να δούμε, από τον γενετιστή δρ Robert Carter, μια επιστημονική αλλά ταυτόχρονα απλή και κατανοητή παρουσίαση των μυστικών του DNA  σε σχέση με την καταγωγή του ανθρώπου.

Η ορθόδοξη βιοηθική απέναντι σε σύγχρονα ηθικά διλλήματα

Ορθόδοξη βιοηθική και ηθικά διλήμματα

του Ρένου Κωνσταντίνου, Θεολόγος

Στη σύγχρονη εποχή η βιοηθική διαχειρίζεται ορισμένα από τα πιο κρίσιμα, ηθικά ζητήματα και απαντά σε ορισμένα από τα πιο τραγικά διλλήματα, που προκύπτουν στο πλαίσιο της παρέμβασης του ανθρώπου στη βιολογική διαδικασία μέσω της τεχνολογικής εξέλιξης. Πραγματεύεται κεφαλαιώδη ζητήματα για τον άνθρωπο, την κοινωνία και την επιστήμη, όπως είναι η ευθανασία, οι αμβλώσεις, η δωρεά οργάνων, οι μεταμοσχεύσεις κ.α.

Προτού όμως εξετάσουμε κάποια επιμέρους ζητήματα, επιβάλλεται να ξεκαθαρίσουμε τι είναι η ετερονομία και τι η αυτονομία στην ηθική και τέλος τι είναι η χριστονομία (ή ορθόδοξη βιοηθική). Στην ετερονομία γενικά το κριτήριο σύμφωνα με το οποίο διαμορφώνεται η ηθική κρίση του ανθρώπου επιβάλλεται από κάποια εξωτερική αυθεντία με θρησκευτικό ή άλλο κύρος. Η ηθική, που πηγάζει από την ετερονομία, ονομάζεται ετερόνομη ηθική. Ο ηθικός νόμος, που ορίζει την ηθική κρίση και τη ζωή του ανθρώπου δεν προέρχεται από το ίδιο το πρόσωπο, που ενεργεί, αλλά θεσπίζεται από κάποιον «έτερον», ο οποίος μπορεί να είναι ο Θεός ή η θεία αρχή, που πιστεύει ο πιστός ή το πολιτικοκοινωνικό σύστημα, στο οποίο είναι ενταγμένος ο πολίτης[1].

Στην αυτονομία ο «νόμος» βάσει του οποίου διαμορφώνεται η ηθική κρίση του ανθρώπου αντλείται από τον εαυτό του και δεν επιβάλλεται από κάποια εξωτερική αυθεντία. Η ηθική, η οποία θεμελιώνεται στην αυτονομία, ονομάζεται αυτόνομη[2]. Ηαυτόνομη ηθική δεν επηρεάζεται από εξωτερικούς παράγοντες αλλά πηγάζει από τον ίδιο τον άνθρωπο και συμβάλλει στον αυτοπροσδιορισμό του. Ο ηθικός νόμος διαπλάθεται σύμφωνα με την ατομική επιθυμία κάθε ανθρώπου. Ο άνθρωπος αποτελεί το μέτρο όλων των πραγμάτων και κυρίως αποτελεί το μέτρο του εαυτού του[3].

Πέρα από τα δύο ανωτέρω είδη ηθικής, που αντιπαρατίθενται στο σύγχρονο κόσμο και αφήνουν το στίγμα τους στον άνθρωπο, στην κοινωνία, στον πολιτισμό και στην επιστήμη, υπάρχει και ένα τρίτο

Πώς μαθαίνουν τα παιδιά την ηθική;

Πώς μαθαίνουν τα παιδιά την ηθική;

της Εύης Μεσσαριτάκη, Ψυχολόγος Ψυχοθεραπεύτρια

Η ηθική των παιδιών περιλαμβάνει κάποιες αξίες όπως η ειλικρίνεια, ο σεβασμός και η ευθύνη ως προς τους άλλους. Πώς λοιπόν μπορεί κανείς να διδάξει στα παιδιά του τις παραπάνω αξίες;

Ηθική ταυτότητα

Δεν πρέπει μόνο να διδάσκουμε στα παιδιά μας συγκεκριμένες αξίες, αλλά πρέπει να τα δεσμεύουμε και ως προς αυτές. Πρέπει να ζητάμε από τα παιδιά να βοηθούν με τις δουλειές του σπιτιού, να είναι ευγενικά με εμάς και τους οικείους μας και να τους εξηγούμε γιατί είναι για εμάς σημαντικές αυτές οι αξίες.

Αντιμετώπιση των αρνητικών συναισθημάτων

Ένα παιδί μπορεί να μπει στην ομάδα της τάξης που θα κοροϊδέψει τον καινούργιο μαθητή, για να μη γίνει το ίδιο αντικείμενο χλεύης από την ίδια ομάδα παιδιών. Αυτό είναι ένα παράδειγμα για το πώς το παιδί εγκαταλείπει την ηθική του προκειμένου να αποφύγει ένα δυσάρεστο συναίσθημα.
Είναι λοιπόν σημαντικό να το προλάβουμε αυτό, διδάσκοντας στα παιδιά μας την ηθική και την αξία της. Με αυτόν τον τρόπο το παιδί δε θα νιώσει ντροπή ή θυμό προκειμένου να συμμετάσχει για παράδειγμα στον εκφοβισμό ενός άλλου παιδιού. Το βοηθάμε να προλάβει τα παραπάνω συναισθήματα, να τα αναγνωρίσει και να μην το παρασύρουν σε πράξεις που δε συμφωνούν με την ηθική του.

Ηθικά διλήμματα

Τα παιδιά θ’ αντιμετωπίζουν συχνά ηθικά διλήμματα. Πρέπει λοιπόν να τα προετοιμάσουμε γι’ αυτά. Ένα παιδί μπορεί να μην ξέρει, για παράδειγμα, τι να κάνει στην περίπτωση που κάποιος συμμαθητής του και

Βλαστοκύτταρα: δημόσιες ή ιδιωτικές τράπεζες φύλαξης;

Βλαστοκύτταρα: δημόσιες ή ιδιωτικές τράπεζες φύλαξης;

Όταν ο Κωνσταντίνος Μηλιώνης το 2014 έγινε πατέρας για πρώτη φορά, δεν τον ένοιαζε αν πρέπει να διαθέσει ένα επιπλέον ποσό για να διατηρηθούν τα βλαστοκύτταρα της κόρης του, που συλλέχθηκαν από τον ομφάλιο λώρο κατά τη διάρκεια της γέννας. Ο ίδιος ήταν αποφασισμένος και συνειδητοποιημένος για τα επιτεύγματα της επιστήμης και θεώρησαν μαζί με τη γυναίκα του ότι πρόσφεραν στο παιδί τους μια ασπίδα προστασίας. Εκείνη την εποχή επέλεξε να υπογράψει σύμβαση με την ιδιωτική τράπεζα συλλογής βλαστοκυττάρων που είχε έδρα μέσα στις εγκαταστάσεις του Ομίλου Υγεία χωρίς να μπορεί να προβλέψει τι θα επακολουθήσει. «Είχαμε αποφασίσει από καιρό, κανένας δεν μας πίεσε. Το κάναμε συνειδητά».

Ο Κωνσταντίνος Μηλιώνης μιλά στο πλαίσιο μιας τηλεοπτικής Έρευνας του ΑΠΕ-ΜΠΕ, σε μια προσπάθεια να διαλευκανθεί η πολύκροτη υπόθεση για τα βλαστοκύτταρα.

Με ένα οδοιπορικό και συνεντεύξεις από όλους ανεξαιρέτως τους εμπλεκόμενους φορείς προκύπτει ότι βρίσκεται σε εξέλιξη μια επιστημονική αντιπαράθεση για το τι είναι καλύτερο για μια οικογένεια. Οι δημόσιες ή οι ιδιωτικές τράπεζες για την εναπόθεση των εμβρυακών βλαστοκυττάρων; Είναι το ίδιο, δηλαδή, κάποιος να γίνει δωρητής και να τροφοδοτεί μια παγκόσμια δεξαμενή απ' όπου -αν χρειαστεί- μπορεί να ψάξει μόσχευμα συμβατό μεν, αλλά ξένου, από κάποιον που αποφασίζει να φυλάξει για τουλάχιστον 20 χρόνια τα εμβρυακά κύτταρα του ίδιου του παιδιού του; Στην πρώτη περίπτωση είναι δωρεάν στη δεύτερη έναντι αμοιβής.

Αλλά ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή.

Η οικογένεια του Κωνσταντίνου Μηλιώνη δεν είναι η μοναδική που είτε συνειδητά, είτε γιατί πείθεται ακόμη και την τελευταία στιγμή, μέσα στο μαιευτήριο που εμπιστεύεται, να συντηρήσει τουλάχιστον για 20 χρόνια τα βλαστοκύτταρα του παιδιού τους. Ολοένα και περισσότερες οικογένειες ακόμη και σε συνθήκες κρίσης θεωρούν πρωτεύον να επενδύσουν ιατρικά σε κάτι που πήρε τεράστιες διαστάσεις τα τελευταία χρόνια.

Αλλά τι είναι τα βλαστοκύτταρα;

Είναι αυτά που βρίσκονται στον ομφάλιο λώρο. Είναι διαφορετικά από όλα τα υπόλοιπα. Παρουσιάζονται ως ικανά να γιατρέψουν οποιοδήποτε σημείο του ανθρώπινου σώματος. Το δέρμα, το ήπαρ ή τον νωτιαίο