Ο θεσμός της οικογένειας και η συμβολή της τρίτης ηλικίας στη χριστιανική ανατροφή των παιδιών

Ο θεσμός της οικογένειας και η συμβολή της τρίτης ηλικίας

στη χριστιανική ανατροφή των παιδιών

Πρωτοπρ . Βασιλείου Ι. Καλλιακμάνη , Γάμος & οικογενειακή ζωή, εκδ . Αποστολική Διακονία, Αθήνα 2015, σελ. 123-125

Η Οικογένεια είτε ως μορφή κοινότητας, είτε ως ο βασικότερος βιοκοινωνικός θεσμός αποτελείται από το ζεύγος και ένα τουλάχιστον παιδί. Στην παραδοσιακή αγροτική κοινωνία κυριαρχούσε η λεγόμενη πατριαρχική οικογένεια, που περιλάμβανε πολλά πρόσωπα και ανήκαν σε τρεις τουλάχιστον γενιές (παππούδες-γονείς-εγγόνια). Στις νησιωτικές κυρίως περιοχές, λόγω της μακρόχρονης απουσίας του πατέρα από το σπίτι, αναπτύχθηκε η μητριαρχική οικογένεια, στην οποία υπήρχαν ανάλογα στοιχεία της πατριαρχικής οικογένειας. Στην αστική και σύγχρονη μεταβιομηχανική κοινωνία κυριαρχεί η πυρηνική ή μικρή οικογένεια, που περιλαμβάνει δύο γενιές, τους γονείς και τα άγαμα τέκνα τους (1). Τις τελευταίες δεκαετίες στο δυτικό κυρίως κόσμο, αλλά και στη χώρα μας αυξάνονται οι μονογονεϊκές οικογένειες.

Δε γνωρίζω αν μεθοδολογικά είναι ορθό, θεωρώ όμως ότι είναι εποπτικό να αναζητηθούν οι θέσεις της χριστιανικής αγιοπνευματικής μας παράδοσης για τα παιδιά, τις γυναίκες, τους άνδρες, τις μεταξύ τους σχέσεις και τον γάμο γενικότερα, προκειμένου να προσεγγίσουμε καλύτερα το θέμα μας. Στο δεύτερο μέρος θα αναφερθούν δύο ιστορίες, μία από την πατερική εποχή και μία από τη νεώτερη, που δείχνουν τη συμβολή της τρίτης ηλικίας στη χριστιανική αγωγή των παιδιών.

Στην Παλαιά Διαθήκη τα παιδιά θεωρούνται ευλογία Θεού και χαρακτηρίζονται ως «στέφανος γερόντων» (2). Οι γιοι ονομάζονται «νεόφυτα ελαιών κύκλω της τραπέζης» (3) των πατέρων τους. Στην Καινή Διαθήκη ο Χριστός ευλογεί τα παιδιά και εμφανίζεται να προβάλλει την εμπιστοσύνη των παιδιών στους γονείς ως πρότυπο χριστιανικής ζωής και προϋπόθεση εισόδου στη Βασιλεία του Θεού. «Και προσκαλεσάμενος ο Ιησούς παιδίον έστησεν αυτό εν μέσω αυτών και είπεν · αμήν λέγω υμίν , εάν μη στραφήτε και γένησθε ως τα παιδία, ου μη εισέλθητε εις την βασιλείαν των ουρανών» (4). Ενώ παράλληλα καλούσε τον λαό να δεχθεί τη Βασιλεία του Θεού όπως τα παιδιά (5) με άδολη και καθαρή καρδιά.

Παράλληλα τα παιδιά αναγνωρίζονται από την Εκκλησία ως ενιαίες ψυχοσωματικές οντότητες από τη

Η χριστιανική ερμηνεία του γάμου και της οικογένειας

Η χριστιανική ερμηνεία του γάμου και της οικογένειας

του Μιχαήλ Χούλη, Θεολόγου

Δύο μεγάλα δώρα του Θεού στους ανθρώπους, από τα χρόνια της παραδείσιας ήδη ζωής τους, είναι η εργασία και ο γάμος. Ο λόγος εδώ για τον γάμο και την οικογένεια. Στο δεύτερο κεφάλαιο της Γένεσης, “Κύριος ο Θεός είπε: Δεν είναι καλό να είναι ο άνθρωπος μόνος. Θα του φτιάξω έναν σύντροφο όμοιον μ’ αυτόν” (Γέν. 2,18). Και δημιούργησε τη γυναίκα. Και ευλόγησε ο Θεός τον γάμο λέγοντας: “Γι’ αυτό το λόγο θα εγκαταλείπει ο άντρας τον πατέρα του και τη μητέρα του και θα ενώνεται με τη γυναίκα του. Θα γίνονται ένα σώμα” (Γέν. 8,24). Αλλά και κατά τον ρωμαίο νομομαθή Μοδεστίνο (3ος μ.Χ. αι.), γάμος είναι η συνάφεια ανδρός και γυναικός, που “επισημοποιείται μπροστά σε Θεό και ανθρώπους, για να πετύχουν την ηθική τους τελείωση και τη μετάδοση της ζωής”. Είναι λοιπόν ο γάμος ένα από τα μυστήρια της Εκκλησίας, διά των οποίων η Χάρη του Θεού διαχέεται στη ζωή των ανθρώπων με σκοπό την κατά Θεόν μεταμόρφωσή τους, τον αγιασμό και τη θέωσή τους. Συνακόλουθα οι κυρίως σκοποί του γάμου είναι τρεις: Η ψυχοσωματική αρμονία του ζευγαριού, η τελείωσή τους και η απόκτηση απογόνων. Πετυχαίνεται έτσι με το γάμο η αρχική ενότητα που θέλησε ο Θεός για τους ανθρώπους, δεδομένου πως διαλύθηκε κάποτε με την αποστασία των πρωτοπλάστων και την σύγχυση που προκάλεσε η αμαρτία (βλ. π.χ. την ιστορία με τον ‘Πύργο της Βαβέλ’). Η σημαντικότερη στιγμή του μυστηρίου του γάμου είναι όταν ο ιερέας ενώνει τα χέρια των συζευγνυόμενων (άρμοση των χειρών), εικονίζοντας το Θεό που ως νυμφαγωγός οδήγησε κάποτε την Εύα προς τον Αδάμ στον πρωταρχικό Παράδεισο.

Ο απόστολος Παύλος θεωρεί «ΜΕΓΑ» ΤΟ ΜΥΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΓΑΜΟΥ και επισημαίνει ότι το νόημά του είναι «εις Χριστόν και εις την Εκκλησίαν» (βλ. Εφ. 5,25-32). Αυτό σημαίνει ότι όπως ο Χριστός ενώθηκε με την Εκκλησία και πρόσφερε μάλιστα το αίμα Του υπέρ αυτής, για να την καταστήσει αγία και άμωμο, έτσι και ο άντρας οφείλει να αγαπά πλήρως τη γυναίκα του και να προσφέρει τα πάντα προς αυτήν. Το ίδιο και η γυναίκα, που οφείλει να σέβεται και να αγαπά τον άντρα της όπως το δικό της σώμα. Τα ως άνω εκτεθέντα συμβολίζονται παραστατικά δια των στεφάνων του γάμου (που δηλώνουν ότι πρέπει οι σύζυγοι να σταθούν ως άρχοντες πάνω στα πάθη και τις αδυναμίες τους), τα δακτυλίδια (εμπιστοσύνη του ενός προς τον άλλον) και το κοινό ποτήρι που αντικατέστησε την Θεία Κοινωνία και που φανερώνει ότι οι σύζυγοι πρέπει να συμμετέχουν από κοινού στις χαρές και τις λύπες της ζωής. Ωραιότατη στιγμή του γάμου είναι και ο χορός γύρω από το τραπέζι (το «Ησαΐα χόρευε») και το ρύζι που τον συνοδεύει, δια του οποίου εκφράζεται η ευχή όχι μόνο για πολυτεκνία, αλλά και ευτεκνία και τεκνοτροφία, σωστή δηλαδή διαπαιδαγώγηση των παιδιών (βλ. και ‘Ορθόδοξη πίστη και λατρεία’, ΟΕΔΒ, Χρ. Γκότση, π. Γ. Μεταλληνού, Γ. Φίλια, Αθ. 2011). Παράλληλα η υμνολογία αναφέρεται και στους αγίους μάρτυρες, υποδεικνύοντας ότι η έγγαμη ζωή έχει σκοπό την κατά Χριστόν άθληση, την κατά χάριν ζωή και τους αγώνες προς είσοδο στη βασιλεία των ουρανών. Κατά τον άγιο Ιγνάτιο Αντιοχείας, ο γάμος πρέπει να γίνεται με τη γνώμη του επισκόπου, για να είναι εν τω Θεώ και εν τη Εκκλησία, και όχι ‘κατ’ επιθυμίαν’ (ΒΕΠΕΣ 2,318 τ. 15-18). Είναι θαυμαστό το γεγονός ότι ο Ιησούς ξεκίνησε τη θαυματουργία Του από τον εν Κανά γάμο και συνεπώς ευλόγησε και την υγιή του επέκταση, την οικογένεια, που αποτελεί την βασική και πηγαία κοινωνικοποίηση και διαμόρφωση του ανθρώπου, σύμφωνα και με το “αυξάνεσθε και πληθύνεσθε” (Γέν. 1,28), την εντολή του Θεού στους πρωτόπλαστους.

Η ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ για το γάμο είναι απαραίτητη καθώς και τα προσόντα των μελλονύμφων, που μαζί με

Πως θα λειτουργήσουμε με ενσυναίσθηση απέναντι στο παιδί;

Πως θα λειτουργήσουμε με ενσυναίσθηση απέναντι στο παιδί;

Πολλές φορές ο όρος ενσυναίσθηση μπορεί να δυσκολεύει στην κατανόηση του. Ίσως να ακούγεται γενικός ή να συγχέεται με τη συμπόνια και τη λύπηση Συχνά οι γονείς πιστεύουν ότι ενσυναίσθηση σημαίνει να καλύπτουν την κάθε ανάγκη του  παιδιού, προκειμένου να είναι χαρούμενο και να μην έρθει αντιμέτωπο με δύσκολα συναισθήματα. Στην πραγματικότητα όμως είναι κάτι αρκετά διαφορετικό. 

Ενσυναίσθηση είναι η δυνατότητα του ατόμου να μπει στη θέση του άλλου και να αισθανθεί όπως εκείνος, να αισθανθεί δηλαδή πέρα από τα όρια του εαυτού του. Ενσυναίσθηση δε σημαίνει ότι οι δύο γίνονται ένας, αλλά χρειάζεται η διάκριση να είναι ξεκάθαρη και να μην αισθάνεται κανείς ότι «χάνει» τον εαυτό του. Αποτελεί ένα βασικό στοιχείο για την ανάπτυξη της συναισθηματικής νοημοσύνης του παιδιού και τη δημιουργία υγιών και ευτυχισμένων διαπροσωπικών σχέσεων.

Πολύ συχνά οι γονείς αναρωτιούνται πως μπορούν οι ίδιοι να βοηθήσουν ώστε τα παιδιά τους να αποκτήσουν την ικανότητα της ενσυναίσθησης. 

Μια βασική προϋπόθεση είναι το παιδί να είναι συναισθηματικά καλυμμένο. Να λαμβάνει από το περιβάλλον του την αγάπη και την ασφάλεια που χρειάζεται, για να μπορεί να εξερευνήσει τον εαυτό του και τα δικά του συναισθήματα. Η αγάπη και η φροντίδα που θα δώσει η οικογένεια στο παιδί, δε συνεπάγεται την δημιουργία ενός αποστειρωμένου από οποιοδήποτε αρνητικό συναίσθημα περιβάλλοντος. 

Επομένως, η οικογένεια οφείλει να διδάξει στο παιδί πως θα ανταπεξέλθει ως προς και τα αρνητικά συναισθήματα, όχι μόνο τα θετικά. Χρειάζεται λοιπόν από μικρή ηλικία και στο βαθμό που αντιστοιχεί στην κάθε αναπτυξιακή φάση να ενισχύει την ικανότητα του παιδιού για επίλυση προβλημάτων που ανακύπτουν και μπορεί να του δημιουργήσουν και αρνητικά συναισθήματα και όχι να προσπαθεί να ωραιοποιήσει ή να αποσπάσει την προσοχή από αυτά. 

Είναι πιο εύκολο να καταλάβεις κάποιον όταν εκφράζει το συναίσθημά του. Διευκολύνουμε λοιπόν, το παιδί να μιλήσει για το πώς αισθάνεται ρωτώντας το. Ο γονέας δίνει το χώρο στο συναίσθημα του

H ευτυχία των παιδιών περνά μέσα από το βλέμμα των γονέων

Μαρία Ιωαννίδου Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπεύτρια

Κάθε γονέας θέλει να δει το παιδί του ευτυχισμένο, δυνατό και χαρούμενο. Πώς μπορεί να το πετύχει αυτό;

 

Όλοι οι γονείς επιθυμούν τα παιδιά τους να γίνουν δυνατά και να βγουν στη ζωή εφοδιασμένα με όλα όσα χρειάζονται για να πετύχουν και να ευτυχήσουν. Δυστυχώς όμως πολύ συχνά στην προσπάθειά τους να επιτύχουν αυτό το στόχο κάποιοι γονείς πέφτουν σε παγίδες με κίνδυνο να οδηγηθούν στο αντίθετο ακριβώς αποτέλεσμα.

Το άρθρο αυτό έχει σαν στόχο να φωτίσει μερικές από αυτές τις παγίδες και έτσι να σας βοηθήσει να προφυλαχτείτε από αυτές, τουλάχιστον τις περισσότερες φορές που θα βρεθούν στο δρόμο σας.

1. Αφιερώστε τους χρόνο

 

Το πιο σημαντικό αγαθό που κάθε γονιός μπορεί να προσφέρει στο παιδί του είναι ο υπερπολύτιμος χρόνος του. Όταν περνάτε χρόνο κάνοντας πράγματα μαζί με τα παιδιά σας εκείνα αντιλαμβάνονται ότι είναι πραγματικά σημαντικά για εσάς. Αυτό τα βοηθάει να αναγνωρίσουν την αξία που έχουν ως πρόσωπα.

Επίσης δίνετε η ευκαιρία τόσο σε εσάς όσο και στα παιδιά σας να γνωρίσετε καλύτερα ο ένας των άλλων και να μοιραστείτε σκέψεις και συναισθήματα που μένουν «κλειδωμένα» όταν μέσα στην βιασύνη της καθημερινότητας είμαστε προσανατολισμένοι στη δράση αντί στη σχέση.

Επιπλέον τις στιγμές αυτές έχετε την ευκαιρία να διδάξετε τα παιδιά σας μέσα από το παράδειγμα των ενεργειών σας και να χτίσετε κοινές αναμνήσεις που ενισχύουν και θωρακίζουν την μεταξύ σας σύνδεση αλλά και την αυτοεικόνα των παιδιών. Θα πρότεινα να αφιερώνεται μερικά λεπτά κάθε μέρα για να κάνετε μαζί κάτι που ευχαριστεί και τους δύο και να συζητήσετε για αυτό. Η δραστηριότητα μπορεί να είναι μια βόλτα στη φύση, ένα άθλημα, ένα παιχνίδι, μαγείρεμα, χειροτεχνία ή ότι άλλο σας αρέσει!

2. Αγκαλιάστε τα συναισθήματα τους

 

Τα παιδιά πολλές φορές εκφράζουν τα συναισθήματα τους με ασυνήθιστους τρόπους. Για παράδειγμα μπορεί να δυσκολεύονται να αναγνωρίσουν ότι τα μαθήματα τους προκαλούν άγχος και να το εκφράζουν γκρινιάζοντας για το τι θα φορέσουν στο σχολείο.

Μπορεί να μην τολμούν να πουν ότι φοβούνται γιατί ο μπαμπάς φωνάζει πολύ τελευταία και να το εκφράζουν

Η κουλτούρα του τσαμπουκά και η ηθική του σεβασμού προς τον Άλλο

Η κουλτούρα του τσαμπουκά και

η ηθική του σεβασμού προς τον Άλλο

Παναγιώτα Ψυχογιού

Η  ελληνική κοινωνία ήταν ανέκαθεν διαποτισμένη από τη βία και από φαλλοκρατικές αντιλήψεις. Η βία πάντοτε αποτελούσε το βασικό συστατικό της διεκδίκησης ή της επιβολής. Λεκτική, ψυχολογική ή σωματική έκανε και κάνει αισθητή την παρουσία της παντού. Ο λόγος του bullying ανάγει κοινωνικοπολιτικές διαδικασίες σε ατομικές, σε ένα επιφανειακό επίπεδο ψυχολογίας και καθιστά αόρατες τις σχέσεις εξουσίας και τις ευρύτερες θεσμοθετημένες πρακτικές που διαπερνούν αυτές τις διαδικασίες. Αποπολιτικοποιεί και συγκαλύπτει την κοινωνικοπολιτική και πολιτισμική διάσταση της βίας. Υπάρχει μια κυκλικότητα και ταυτολογία στον λόγο του bullying, σύμφωνα με την οποία αυτό παρουσιάζεται τόσο ως η αιτία όσο και το όνομα του υπό περιγραφή φαινομένου. Η περίπτωση του Γιακουμάκη και άλλες τέτοιου είδους περιπτώσεις δεν αποτελούν  περίπτωση «bullying» που οφείλεται στην «ψυχολογία» των θυτών ή του θύματος, αλλά ένα  τελετουργικό επιβολής της ηγεμονικής αρρενωπότητας σε εκείνες που θεωρούνται υποδεέστερες εντός ενός συγκεκριμένου φαλλοκρατικού πλαισίου. Πρόκειται για ρατσιστικό ή φαλλοκρατικό νταηλίκι που επωάζεται χρόνια τώρα στην ελληνική απαίδευτη οικογένεια.

Ο λόγος του «bullying» δεν λαμβάνει υπόψη τα κοινωνικοοικονομικά συμφραζόμενα στα οποία λειτουργούν οι άνθρωποι, δηλαδή μια σειρά από άξονες, κατηγορίες σχέσεων εξουσίας που  συγκροτούν τις κυρίαρχες αντιλήψεις. Η επίκληση αυτής της κατηγορίας λειτουργεί κανονιστικά, αποκλείει και επιτρέπει να αποσιωπώνται τα ταξικά και φυλετικά προνόμια. Οι Althusser, Lacan, Levi-Strauss, Foucault, Derrida, μεταξύ άλλων, υποστήριξαν ότι δεν πρέπει να εκλαμβάνουμε την ανθρώπινη φύση και τον άνθρωπο ως πραγματικότητες, την αλήθεια των οποίων πρέπει να βρούμε, αλλά ως πολιτισμικά κατασκευασμένες έννοιες που πάντα οριοθετούνται από τις επιστημικές και κοινωνικές συνθήκες που τις κατέστησαν δυνατές.

Οι ουσιοκρατικές φιλοσοφίες χάρη στις οποίες συγκροτείται το υποκείμενο, βοηθούν ενεργά στην αναπαραγωγή ενός συστήματος που αποκλείει βίαια. Συγκεκριμένα, βοηθούν ένα άδικο και βίαιο σύστημα το οποίο με βάση ένα αυθαίρετο κριτήριο αποδίδει σε μερικές πρακτικές συμπεριφορές και λόγους το στάτους του φυσιολογικού και σε άλλες το χαρακτηρισμό αποκλίνον-παθολογικό. Καθημερινά συναντάμε

Τα παιδιά μέσα στη χριστιανική οικογένεια

Τα παιδιά μέσα στον Χριστιανισμό

Μοναχός Μωυσής Αγιορείτης (†)

Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, ως πρότυπο της συζυγικής αγάπης, αναφέρει τη σχέση του Χριστού προς την Εκκλησία. Σκοπό του γάμου αναφέρει τη θέωση των συζύγων. Την παιδοποιΐα συνδυάζει με την καλλιτεκνία. Τον γάμο θεωρεί λιμάνι, σχολείο, στίβο, παλαίστρα και μεγάλο μυστήριο. Εγκωμιάζει την τεκνογονία και δίνει μεγάλη σημασία στην καλή ανατροφή των παιδιών.

Στο πνεύμα του θείου και ιερού Χρυσοστόμου μιλούν και σύγχρονοι Αγιορείτες Γέροντες: Παΐσιος Αγιορείτης, Πορφύριος Καυσοκαλυβίτης ως και Αιμιλιανός Σιμωνοπετρίτης.

Ο Γέροντας Παΐσιος μίλησε, έγραψε και προσευχήθηκε για τη σύγχρονη ελληνική οικογένεια και βοήθησε έτσι πολύ στη λύση διαφόρων προβλημάτων. Ο αγιασμός, συχνά λέει, είναι ο κύριος σκοπός όλης της οικογένειας. Οι γονείς πολύ βοηθούν τα παιδιά τους με το παράδειγμά τους. Η σιωπηλή παραίνεση των γονέων και ιδιαίτερα της αγαθής μητέρας έχει μεγάλη απήχηση στις ψυχές των παιδιών. Οι διαφορές των συζύγων είναι προς αλληλοσυμπλήρωση και αλληλοβοήθεια και όχι για συνεχείς διαπληκτισμούς, που πολύ κουράζουν τα παιδιά. Με τη φιλάρετη ζωή έρχεται η αλληλοκατανόηση και ο αλληλοσεβασμός, που επηρεάζει τα παιδιά και τα μαθαίνει να αγωνίζονται, να ταπεινώνονται, να θυσιάζονται, να αγαπούν. Την Εκκλησία θα πρέπει να ακολουθούν αβίαστα, με το άγιο φιλότιμο, με πόθο και λαχτάρα. Η ευλάβεια, η ευσέβεια και μεγαλοκαρδία των γονέων αποτυπώνονται στις καρδιές των παιδιών. Όλα αυτά είναι πολύτιμη περιουσία, που αξίζει να τους κληρονομήσουν. Η καλή ατμόσφαιρα στο σπίτι κάνει τα παιδιά να μείνουν σε αυτό. Δεν θα συγκρατηθούν τα παιδιά με την αυστηρή πειθαρχία αλλά με την καλωσύνη, την υπομονή και τη θυσιαστικότητα.

Συνεχίζοντας ο Γέροντας Πορφύριος έλεγε πως, αν οι γονείς είναι μπερδεμένοι, θα είναι μπερδεμένα και τα παιδιά. Η αγωγή, έλεγε, αρχίζει από την περίοδο της κυήσεως. Ο αυταρχισμός στην οικογένεια δημιουργεί υποκρισίες, τιμωρίες και ενοχές. Τα παιδιά θέλουν πιο πολύ τους γονείς κοντά τους, να μιλούν και να παίζουν μαζί τους, παρά τα όποια πλούσια δώρα τους. Τα παιδιά δεν μας ανήκουν εξουσιαστικά, αλλά είναι του Θεού. Δεν τους επιβαλλόμαστε δυναστικά, αλλά τα εμπνέουμε να βρούνε την κλήση τους. Δεν βοηθούν τόσο οι συνεχείς απειλές και αυστηρές απαγορεύσεις όσο το βιωμένο παράδειγμα. Μία παιδαγωγική σιωπής, προσευχής, υπομονής, ανοχής θα μπορούσε να φέρει πολύ καλύτερα αποτελέσματα.

Ο Γέροντας Αιμιλιανός Σιμωνοπετρίτης μιλούσε συχνά στους γονείς για τη μεγάλη κατανόηση που έπρεπε να έχουν όχι μόνο στις σωματικές αλλά και στις ψυχολογικές ανάγκες των παιδιών. Ιδιαίτερα η

Μια άλλη ματιά για την οικογένεια του εξαρτημένου

Μια άλλη ματιά για την οικογένεια του εξαρτημένου

Τον  τελευταίο καιρό  ήρθα πάλι σε επαφή  με  το γεμάτο αγωνία ερώτημα κάποιων γονιών, τι θα κάνουμε με το εξαρτημένο παιδί μας;

Είναι το πιο δύσκολο ερώτημα που χρειάζεται να απαντήσω.

Καταλαβαίνω ότι είμαι ένας ακόμα επαγγελματίας στο χώρο της τοξικοεξάρτησης, που περιμένουν με αγωνία να τους φανερώσω την μαγική συνταγή. Συνήθως η εικόνα ενός εξαρτημένου, είναι η εικόνα ενός παιδιού που δεν μπορεί να ικανοποιήσει τις ανάγκες του . Για τον λόγο αυτό, ο εξαρτημένος είναι θυμωμένος τόσο με τους άλλους όσο και με τον εαυτό του, νιώθει τύψεις και ενοχές.

Βιώνει μεγάλη ενδοψυχική σύγκρουση, η οποία μεταφέρεται  και στους  οικείους του. Ξαφνικά οι γονείς ανακαλύπτουν ένα παιδί το οποίο δεν έχει αναπτύξει δεξιότητες ικανοποίησης των αναγκών του, το οποίο λόγω αυτού, βιώνει τα συναισθήματα που απορρέουν, κατακλυσμικά. Με την σειρά τους και αυτοί θυμώνουν, κατακρίνουν, ηθικολογούν, στερεοτυπούν, απειλούν, ή αντίθετα λόγω του φόβου που βιώνουν, υποκύπτουν  στην απαίτηση για άμεση  ικανοποίηση των όποιων αναγκών προβάλλουν τα παιδιά τους.

Σε αυτό το επίπεδο σχέσης υποβόσκουν κάποια θέματα, όπως είναι οι προσδοκίες ότι θα αλλάξουν τα πράγματα, όμως  πόσες προσδοκίες μπορεί να έχει κάποιος από έναν ανάπηρο; Είναι η έλλειψη αυτής της συνειδητοποίησης που φέρνει θυμό και αγανάκτηση. Επίσης φέρνει την ανυπομονησία , τη δυσλειτουργία του ζεύγους των γονέων (ασυμφωνία στη διαχείριση των προβλημάτων), την ρίψη ευθυνών μεταξύ τους και συνήθως, αν υπάρχουν άλλα μέλη στην οικογένεια, μια γενικευμένη κρίση σε πολλά επίπεδα.

Όταν σε αυτή την περίπτωση έχουμε ταυτοποιημένο εξαρτημένο μέλος στην οικογένεια, επικρατεί συνήθως χάος, διότι όλοι επικεντρώνονται στον εξαρτημένο και δεν βλέπουν καθόλου την παθολογία που έχει αναπτυχθεί στη διάρκεια των χρόνων μέσα στην οικογένεια. Είναι η εξάρτηση του μέλους  που έρχεται σαν σύμπτωμα να αναδείξει τα προβλήματα αυτά.

Να τονίσω εδώ, πως για το λόγο αυτό λέμε ότι η εξάρτηση έχει μια χροιά οικογενειακής ασθένειας εκτός

Η αγωγή των παιδιών σε μια σύγχρονη κοινωνία

Η αγωγή των παιδιών σε μια σύγχρονη κοινωνία

ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΥΡΓΙΩΤΑΚΗΣ*

Οι ρίζες στο θέμα μιας σωστής αγωγής των παιδιών και των εφήβων στον δυτικοευρωπαϊκό πολιτισμό ξεκινούν με τα Έπη του Ομήρου, ο οποίος με τους ήρωες του ως πρότυπα επιδίωκε μια σωστή διαπαιδαγώγηση τους. Ο Σωκράτης είναι, ωστόσο,  ο πρώτος φιλόσοφος που με μεθοδικό τρόπο απέβλεπε, σε αντίθεση με το πρότυπο του επιδιωκόμενου από τους Σοφιστές «παντογνώστη», επιδέξιου  και «καπάτσου ορθολογιστή», στην καλλιέργεια ενός παιδαγωγικού ήθους στους μαθητές του. Ο Πλάτων και στη συνέχεια ο Αριστοτέλης διεύρυναν με τις απόψεις και τις θεωρίες τους ακόμη περισσότερο τη σχετική συζήτηση.

Η συζήτηση αυτή με τη σύγχρονη της αντίληψη ξεκίνησε όμως με τις παιδαγωγικές ιδέες του Ρουσώ, ο οποίος διαχώριζε τα παιδιά και τους εφήβους από τη μέχρι τότε εσφαλμένη αντίληψη του «ανώριμου ενήλικα». Αρκετές από τις βασικές παιδαγωγικές του ιδέες εφάρμοσε ο γνωστός Παιδαγωγός Πεσταλότσι, ο οποίος δίκαια ονομάστηκε «πατέρας του δημοτικού σχολείου». Η βιομηχανική ανάπτυξη από τα τέλη του 18ου αιώνα και η συνεπακόλουθη θεσμοθέτηση ενός εκπαιδευτικού συστήματος με ένα  «ωφελιμιστικό» δημοτικό σχολείο ως πρώτη βαθμίδα, είχαν ως συνέπεια σε όλο τον 19ο αιώνα τον παραμερισμό των παιδαγωγικών αντιλήψεων για την αναγνώριση της προσωπικότητας του παιδιού και του εφήβου. Μοναδική παρένθεση στην Ιστορία της Παιδαγωγικής αποτελεί το διεθνές Κίνημα της Μεταρρυθμιστικής Παιδαγωγικής στις τρεις πρώτες δεκαετίες του 20ού αιώνα. Ανώνυμοι, επώνυμοι αλλά κυρίως οι διακεκριμένοι εκπρόσωποι της ανέδειξαν με τις απόψεις και τις θεωρίες τους αλλά και με την άμεση εφαρμογή τους στην παιδαγωγική πράξη τις μέχρι τότε άγνωστες ικανότητες των παιδιών και των εφήβων. Οι ραγδαίες εξελίξεις εξαιτίας της σύγχρονης παγκοσμιοποίησης καθιστούν αναγκαία τη συζήτηση των απόψεων τους, μια εκτενή αναφορά των οποίων παρέχεται στο συλλογικό μας τόμο «Διακεκριμένες προσωπικότητες της Παιδαγωγικής», Επίκεντρο, 2015. Σταχυολογώντας κανείς τις πιο σημαντικές τους επισημάνσεις μπορεί να συνοψίσει τις παρακάτω τέσσερις βασικές αρχές.

Ως μια από τις πιο βασικές αρχές που οφείλει να διακρίνει τις σχέσεις των ενηλίκων με τα παιδιά, κυρίως των γονέων και των εκπαιδευτικών, θεωρείται η ειλικρινής αγάπη· μια αγάπη, που, σύμφωνα με την σουηδό παιδαγωγό Έλεν Κέυ, πρέπει να κυριαρχεί και στην απόφαση κάθε ετερόφυλου ζευγαριού να γίνουν γονείς. Η ανιδιοτελής αυτή αγάπη ήταν το πρωταρχικό κίνητρο όλων των παραπάνω παιδαγωγών για την εφόρου ζωής σχετική τους δραστηριότητα. Ο πολωνός παιδαγωγός Korczak από παιδαγωγική συνείδηση και μόνο συνόδευσε τους καταδικασθέντες από τους Ναζί σε θάνατο μαθητές του και οδήγησε οικειοθελώς τον εαυτόν του σε από κοινού αυτοθυσία.

Η αναγνώριση των ατομικών δικαιωμάτων του παιδιού και του εφήβου, του πιο ατελούς θηλαστικού πλάσματος στον πλανήτη μας, αποτελεί μια δεύτερη εξίσου σημαντική αρχή. Οι ατέλειες του στη

Ο αντίκτυπος του COVID-19 σε οικογένειες με σπάνιες ασθένειες

Ο αντίκτυπος του COVID-19

σε οικογένειες με σπάνιες ασθένειες

Η JillianHastingsWardγράφει στο BioNews για τον αντίκτυπο της κρίσης COVID-19 στην πρόσβαση στην υγειονομική περίθαλψη για τον γιο της Sam (έξι ετών), ο οποίος έχει μια εξαιρετικά σπάνια γενετική κατάσταση, αλλά οι ανάγκες του για υγειονομική περίθαλψη είναι τόσο αλληλένδετες με την υπόλοιπη καθημερινή τους ζωή.

Κάθε οικογένεια αντιμετωπίζει προκλήσεις σε αυτές τις παράξενες μέρες. Από τότε που ξεκίνησε το lockdown, κανένας από τους φροντιστές δεν μπορεί να επισκεφθεί τον Σαμ στο σπίτι, οπότε φροντίζουν αυτόν και τη μεγάλη αδερφή του - δύο πολύ διαφορετικά παιδιά - για 24 ώρες την ημέρα, επτά ημέρες την εβδομάδα. Κανονικά είναι και οι δύο στο σχολείο με πλήρη απασχόληση, και οι φροντιστές έρχονται ένα βράδυ κάθε εβδομάδα για να αφήσουν τον σύζυγό της και εκείνη να κάνουν ένα διάλειμμα, ή να περάσουν αδιάκοπο χρόνο με την κόρη τους. Ο σύζυγός της, ενώ εργαζόταν από το σπίτι, εξακολουθεί να κάνει το μεγαλύτερο μέρος της μαγειρικής και να ξοδεύει χρόνο με τα παιδιά μεταξύ των κλήσεων. Η κόρη τους είναι μια τυπική οκτάχρονη και θέλει πολλή διαδραστική προσοχή. Ο Σαμ είναι μη λεκτικός τόσο συχνά χάνει, αλλά παίρνει προτεραιότητα όταν το σώμα του χρειάζεται άμεση προσοχή (αλλαγές πάνας, ώρες γεύματος κ.λπ.). Είναι εύκολο να νιώθει ότι τα απογοητεύει και τα δύο ταυτόχρονα.

Ο Σαμ δεν έχει αναπνευστική αδυναμία, αλλά αν είναι αδιαθεσία για οποιονδήποτε λόγο αυτό μπορεί να προκαλέσει επιληψία και μπορεί να έχει σημαντικές επιληπτικές κρίσεις που στο χειρότερο σενάριο θα

Κριτική Παχνιδιού: Dish Life

Κριτική Παχνιδιού: Dish Life

Το Dish Life είναι ένα παιχνίδι για κινητά που «επιτρέπει στους παίκτες να κατοικούν σε έναν ερευνητή βλαστοκυττάρων καθώς ανεβαίνουν στις βαθμίδες». Στόχος του είναι να περικλείσει τους παίκτες στον κόσμο της επιστημονικής ανακάλυψης και να «δημιουργήσει μια διαδραστική εμπειρία που να αντικατοπτρίζει την καλλιέργεια των πειραμάτων».

Το παιχνίδι δημιουργήθηκε από την ομάδα Κοινωνιολογία της Αναπαραγωγής μέσω του Τμήματος Κοινωνιολογίας του Πανεπιστημίου του Cambridge σε μια προσπάθεια να απεικονίσει την καθημερινή ζωή ενός επιστήμονα και έτσι ο απώτερος στόχος είναι να φτάσει στην κορυφή της σταδιοδρομίας. Για να το επιτύχετε αυτό, πρέπει να ολοκληρώσετε μια σειρά στόχων για να βελτιώσετε τη φήμη του εργαστηρίου σας. Σε αυτά περιλαμβάνονται, διαφοροποίηση βλαστοκυττάρων, ώστε να δημιουργηθούν εξειδικευμένα κύτταρα, όπως ερυθρά αιμοσφαίρια ή ανάπτυξη νέων κυττάρων στέλνοντας το είδωλό σας σε διαφορετικούς πάγκους εργασίας στο εργαστήριο. Μπορείτε επίσης να στείλετε το είδωλό σας και τους συναδέλφους σας στο χώρο του τσαγιού, ώστε να μπορούν να ανακτήσουν ενέργεια έτοιμη για το επόμενο πείραμά τους.

Ξεκινάτε ως προπτυχιακός βοηθός στο εργαστήριο και σας παρέχεται απόλυτη ελευθερία όσον αφορά την έρευνα των βλαστοκυττάρων σας. Πρέπει να διατηρήσετε τα κύτταρα, τα οποία έχουν αξιολάτρευτα κινούμενα πρόσωπα, χαμογελαστά και καλά κορεσμένα με ένα μέσο κύτταρο, παρόλο που κάνετε μια ολόκληρη λίστα με άλλες εργασίες, όπως το να διατηρείτε το avatar και τους συναδέλφους σας χαρούμενους, να παρακολουθείτε συνέδρια, να προσλαμβάνετε νέους ερευνητές, να αγοράζετε καινούργιο εργαστηριακό εξοπλισμό και να γράφετε ερευνητικές εργασίες για να προχωρήσετε στην καριέρα σας.

Το παιχνίδι διατηρεί μια αίσθηση προόδου ανεξάρτητα από το χρόνο που αφιερώθηκε στο παιχνίδι. Ένα άλλο χαρακτηριστικό που ξεχώρισε σε αυτό το παιχνίδι ήταν το στοιχείο της κοινότητας. Ένα από τα

Η Νέα Υόρκη επιτρέπει χρηματική συναλλαγή για την παρένθετη μητρότητα

Η Νέα Υόρκη επιτρέπει χρηματική συναλλαγή

για την παρένθετη μητρότητα

Η πολιτεία της Νέας Υόρκης ανατρέπει την μακρόχρονη απαγόρευση της αμειβόμενης υποκατάστασής του, θέτοντας «ένα λαμπρό σημείο για τις οικογένειες της Νέας Υόρκης σε αυτές τις δύσκολες στιγμές», δήλωσε ο συνυπεύθυνος του νομοσχεδίου.

Η νομοθεσία εγκρίθηκε τον Απρίλιο και ήταν ένα από τα πολλά μη φορολογικά μέτρα που συμπεριλήφθηκαν στον κρατικό προϋπολογισμό που εγκρίθηκε εν μέσω της πανδημίας, η οποία έπληξε τη Νέα Υόρκη σκληρότερα από οποιαδήποτε πολιτεία στις ΗΠΑ. Ο προϋπολογισμός περιελάμβανε μια ζοφερή πρόβλεψη για τις επιπτώσεις του κοροναϊού, με τα έσοδα του κράτους να εκτιμάται ότι θα μειωθούν τουλάχιστον κατά 10 δισεκατομμύρια δολάρια.

Η εμπορική υποκατάσταση κυήσεως – η πρακτική της καταβολής χρηματικού ποσού σε μια γυναίκα για τη μεταφορά ενός εμβρύου που δεν είναι βιολογικά συνδεδεμένη με αυτήν – είναι επί του παρόντος νόμιμη ή δεν απαγορεύεται ρητά σε κάθε πολιτεία εκτός από τη Νέα Υόρκη, τη Λουϊζιάνα και το Μίσιγκαν. Το νομοσχέδιο που εγκρίθηκε την Παρασκευή σημαίνει ότι η Νέα Υόρκη θα επιτρέψει στους πολίτες να έρθουν σε οικονομικό διακανονισμό υποκατάστασης από τις 15 Φεβρουαρίου 2021.

«Σήμερα, ανανεώνουμε τη νομοθεσία της Νέας Υόρκης σύμφωνα με τις ανάγκες των σύγχρονων οικογενειών, ενώ ταυτόχρονα θεσπίζουμε τις ισχυρότερες προστασίες στο έθνος για την υποκατάσταση κύησης», δήλωσε η συνεισηγήτρια του νομοσχεδίου της Amy Paulin, από τους Δημοκρατικούς, που άρχισε να ασχολείται με αυτό 2006 και εισήγαγε την πρώτη έκδοση της νομοθεσίας το 2012.

Ως κάποια που αντιμετώπισε το πρόβλημα της στειρότητας όταν προσπάθησε να συλλάβει το δεύτερο παιδί της, η Paulin είπε ότι γνώριζε καλά τον πόνο της επιθυμίας να διευρύνει την οικογένειά της αλλά

Σχολικός εκφοβισμός - Bullying

Σχολικός εκφοβισμός - Bullying Ο σχολικός εκφοβισμός (bullying) συνιστά μορφή επιθετικής συμπεριφοράς που αναπτύσσεται στο σχολικό περιβάλλον και αποκτά ιδιαίτερα ανησυχητικές διαστάσεις στη σημερινή εποχή. Παρόλο που σαν φαινόμενο επισημαίνεται και καταγράφεται τη δεκαετία του 1970, ασφαλώς η γέννησή του είναι προγενέστερη καθώς η βίαιη εκδήλωση συμπεριφορών στα πλαίσια της σχολικής ζωής προϋπήρχε αλλά δεν είχε αισθητοποιηθεί σε τέτοιο βαθμό που να γίνει αντικείμενο επισταμένης έρευνας. Εκδηλώνεται με ποικίλους τρόπους και ως όρος χρησιμοποιείται για βίαιες ή επιθετικές πράξεις που ασκούνται επανειλημμένα από ένα παιδί ή από μια ομάδα παιδιών εναντίον ενός συμμαθητή τους, με απώτερο στόχο να του προκαλέσουν σωματικό ή και ψυχικό πόνο και αναστάτωση. Έχει τη μορφή: του λεκτικού εκφοβισμού (προσβολές, παρατσούκλια, διάδοση φημών, υβριστικά σχόλια, κοροϊδία, διακρίσεις, σεξουαλικά σχόλια), της σωματικής βίας (χτυπήματα, σπρωξίματα, κλωτσιές, σπρώξιμο κ.α), του κοινωνικού αποκλεισμού και της περιθωριοποίησης από ομαδικές δραστηριότητες και του ηλεκτρονικού εκφοβισμού (απειλητικές εκφράσεις μέσω του Διαδικτύου, του ηλεκτρονικού ταχυδρομείου και μηνυμάτων στο κινητό τηλέφωνο). Η Εταιρία Ψυχοκοινωνικής Υγείας του Παιδιού και του Εφήβου μετά από έρευνα που πραγματοποίησε σε συνεργασία με τη Παιδαγωγική Σχολή του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης κατέληξε στο

Να λες στην γυναίκα σου ότι την αγαπάς και να της το δείχνεις! - Άγιος Ιωάννης Χρυσόστομος

Nα λες στην γυναίκα σου ότι την αγαπάς

του Άγιου Ιωάννου του Χρυσοστόμου

Θεού πλάσμα είναι η γυναίκα. Με την αποστροφή σου δεν προσβάλλεις εκείνην, αλλά το Δημιουργό της. Τι δικό της έχει; Ο Κύριος δεν της τα έδωσε όλα;
Μα και την όμορφη γυναίκα μην την παινέψεις, μην την θαυμάσεις. Ο θαυμασμός της μιας και η περιφρόνηση της άλλης δείχνουν άνθρωπο ακόλαστο. Την ομορφιά της ψυχής να ζητάς και το Νυμφίο της Εκκλησίας να μιμείσαι.
Η σωματική ομορφιά, πέρα από το ότι είναι γεμάτη αλαζονεία, προκαλεί ζήλεια, πολλές φορές μάλιστα και αβάσιμες υποψίες. Δεν χαρίζει, όμως ηδονή; Για λίγο, ναι· για ένα μήνα η δύο, η το πολύ για ένα χρόνο· ύστερα, όχι πια. Γιατί, λόγω της συνήθειας, δεν σου κάνει πια αίσθηση η ομορφιά, η οποία όμως διατηρεί την αλαζονεία της. Κάτι τέτοιο δεν συμβαίνει στην περίπτωση μιας γυναίκας που δεν έχει εξωτερική ομορφιά, έχει όμως εσωτερική. Εκεί είναι φυσικό η ηδονή και η αγάπη του συζύγου να παραμένουν απ’ την αρχή ως το τέλος αμείωτες, γιατί προέρχονται από ομορφιά ψυχής και όχι σώματος…
Όπως ο Κύριος φροντίζει στοργικά την Εκκλησία, δηλαδή όλους εμάς, γιατί είμαστε μέλη Του, σάρκα Του και οστά Του- και αυτό το γνωρίζετε καλά όσοι συμμετέχετε στα ιερά μυστήρια-, έτσι και ο άνδρας οφείλει να φροντίζει στοργικά τη γυναίκα του, γιατί δημιουργήθηκε απ αυτόν, είναι κομμάτι του σώματός του.
“Γι’ αυτό”, λέει η Γραφή, “θα εγκαταλείψει ο άνδρας τον πατέρα του και τη μητέρα του, για να ζήσει μαζί με τη γυναίκα του καί (με τη συζυγία) θα γίνουν οι δυό τους μια σάρκα”, ένα σώμα, ένας άνθρωπος (Γεν. 2, 24 Ἐφ. 5, 31). Να και τρίτος λόγος. Δείχνει δηλαδή ότι, αφού εγκαταλείψει ο άνδρας εκείνους που τον γέννησαν, δένεται μ’ εκείνην. Από δω κι εμπρός η σάρκα, ο πατέρας και η μητέρα, δημιουργεί το παιδί, που γεννιέται από την ένωση των σπερμάτων τους. Ώστε και οι τρεις είναι μια σάρκα, όπως κι εμείς με το Χριστό είμαστε μια σάρκα, ένα σώμα.
Όση, λοιπόν, αγάπη έχεις στον εαυτό σου, τόση αγάπη θέλει ο Θεός να έχεις και στη γυναίκα σου. Δεν βλέπεις ότι και στο σώμα μας πολλές ατέλειες η ελλείψεις έχουμε; Ο ένας έχει πόδια στραβά, ο άλλος τα

Ιατρικός τουρισμός και «δανεικές μητέρες» - Γιατί η Ελλάδα χαρακτηρίζεται ως το νέο «Ελντοράντο για παρένθετες μητέρες»; Ντοκιμαντέρ

Η Ελλάδα ο δημοφιλέστερος προορισμός

για την παρένθετη μητρότητα.  

H υποβοηθούμενη αναπαραγωγή, ή τεχνητή γονιμοποίηση, έγιναν στην Ελλάδα η «αιχμή του δόρατος» για την ανάπτυξη ενός δυναμικού ιατρικού τουρισμού. Ζευγάρια από όλο τον κόσμο καταφθάνουν στη χώρα μας για να προσπαθήσουν να φέρουν στον κόσμο ένα παιδί. Παράλληλα, η ελαστική νομοθεσία για την παρένθετη μητρότητα που την επιτρέπει υπό όρους, κάτι που δεν συμβαίνει στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες - όπως στην Γαλλία όπου απαγορεύεται αυστηρά - έχει δημιουργήσει μια ιδιόμορφη «αγορά για δανεικές μητέρες», σε βαθμό που να χαρακτηρίζεται η Ελλάδα από μεγάλες εφημερίδες, όπως η γαλλική Figaro, ως το νέο «Ελντοράντο για παρένθετες μητέρες».

Ποια τα όρια της νομοθεσίας; Ποια τα όρια της νομιμότητας αδιάφανων «υπηρεσιών»; Πόσο αμείβονται; Υπάρχει τράφικινγκ; Πως αντιμετωπίζει το θέμα η Επιτροπή Βιοηθικής, η εθνική Αρχή υποβοηθούμενης αναπαραγωγής; Υπάρχει εμπορευματοποίηση του γυναικείου σώματος; Τι λένε οι γιατροί, ο ιατρικός σύλλογος, αλλά και γυναίκες που δάνεισαν ή επιθυμούν να δανείσουν την κοιλιά τους για να βοηθήσουν άτεκνα ζευγάρια;

Το ΑΠΕ-ΜΠΕ μίλησε με όλους τους πρωταγωνιστές της υποβοηθούμενης αναπαραγωγής, και παρουσιάζει μια μεγάλη τηλεοπτική έρευνα, επιχειρώντας να δώσει απαντήσεις σε ερωτήματα που

Αλκοολισμός: Τα 9 βασικά συμπτώματα της εξάρτησης

Αλκοολισμός: Τα 9 βασικά συμπτώματα της εξάρτησης

Γράφει ο Επίκουρος Καθηγητής Ψυχιατρικής του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, Πέτρος Σκαπινάκης.

 Πότε κάποιος θεωρείται ότι είναι εξαρτημένος από το αλκοόλ; Για να μπορέσεις να προσδιορίσεις εάν κάποιος είναι εξαρτημένος ή εθισμένος στο αλκοόλ αυτό το άτομο πρέπει να πληροί συγκεκριμένα κριτήρια το οποία έχουν καθοριστεί από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (WHO), μεταξύ άλλων. 

Τα κριτήρια για εθισμό στο αλκοόλ (δεν χρειάζεται να πληροί κανείς όλα τα κριτήρια) είναι: 

1.Ανοχή

2.Ψυχολογική εξάρτηση (να έχεις επιθυμία για αλκοόλ, που ποικίλει από πολύ μικρή μέχρι πολύ μεγάλη)
3.Στερητικά συμπτώματα (να εκδηλώνονται σωματικές αντιδράσεις μετά τη διακοπή)
–4.Χρήση αλκοόλ για τον περιορισμό των στερητικών συμπτωμάτων.
–5.Αποτυχημένες προσπάθειες να ελέγξει τη χρήση του αλκοόλ.
6.Σπατάλη πολύ χρόνου που απαιτείται για τη λήψη αλκοόλ ή για την απαλλαγή από τη επήρειά του
7.Καταστροφικές συνέπειες από τη χρήση τόσο στο ίδιο το άτομο όσο και στο περιβάλλον του (προβλήματα στη δουλειά ή το σχολείο, διαφωνίες με τα άτομα του στενού περιβάλλοντος, αφιερώνει λιγότερο χρόνο σε χόμπι, ασθένειες)
8.Λήψη αλκοόλ πιο συχνά και σε μεγαλύτερες δόσεις απ’ ότι σχεδίαζε.
9.Συνεχίζει να πίνει αλκοόλ ακόμα κι αν γνωρίζει ότι του προκαλεί ζημιά

Όταν οι πελάτες πάνε σε ένα θεραπευτικό κέντρο, το πρώτο πράγμα που θα ανακαλύψουν είναι η σοβαρότητα της εξάρτησης. Το EuropASI (Δείκτης Βαθμού Εξάρτησης) είναι ένα τεστ που χρησιμοποιείται από πολλά ιδρύματα για τον εντοπισμό προβλημάτων που σχετίζονται με την χρήση αλκοόλ.

Πως μπορείς να αντιμετωπίσεις καλύτερα τα στερητικά συμπτώματα όταν διακόπτεις την χρήση αλκοόλ;

Όταν σταματάς να πίνεις αλκοόλ μπορεί να εκδηλώσεις όλα τα είδη των στερητικών συμπτωμάτων. Αυτά μπορούν να ποικίλουν από πολύ ελαφρά μέχρι πολύ σοβαρά. Μπορεί να υποφέρεις από εφίδρωση, να αντιμετωπίζεις προβλήματα ύπνου, να έχεις πόνους στο στομάχι, να είσαι αγχωμένος, να αισθάνεσαι ένταση και νευρικότητα. Στις χειρότερες περιπτώσεις μπορεί επίσης να αρχίσεις να τρέμεις και να εκδηλώνεις επιληπτική κρίση ή ντελίριο (αποπληξία). 24 ώρες μετά τη διακοπή λήψης αλκοόλ τα στερητικά συμπτώματα βρίσκονται στο αποκορύφωμά τους και μετά από 3 ημέρες το χειρότερο μέρος έχει φυσιολογικά περάσει. Μετά από 7 με 10 μέρες τα περισσότερα συμπτώματα έχουν εξαφανιστεί.

Εάν επιθυμείς να διακόψεις το ποτό, είναι καλύτερο να το συζητήσεις με το γιατρό σου. Αυτός

Ο γάμος στην αρχαία Ελλάδα

Ο γάμος στην αρχαία Ελλάδα

Ο γάμος στην αρχαία Ελλάδα σε όλες τις πόλεις-κράτη κατοχυρωνόταν με νόμο, έπαιζε δε πρωτεύοντα ρόλο την κοινωνία. Αν και δεν ήταν υποχρεωτικός, οι νέοι έπρεπε να παντρευτούν, γιατί η κριτική που ασκούταν στους άγαμους ήταν έντονη και πολλές φορές χλευαστική. Η δημιουργία οικογένειας εξυπηρετούσε δύο βασικούς σκοπούς.

Την απόκτηση απογόνων και την κληροδότηση της περιουσίας και δεύτερον την περίθαλψη των γονέων από τα παιδιά τους.Στην αρχαία Ελλάδα επικρατούσε το μονογαμικό σύστημα.

Οι γυναίκες ήταν πολίτισσες και προστατευόταν από τους νόμους. Οι άνδρες μπορούσαν να έχουν εξωσυζυγικές σχέσεις, αλλά μόνο τα παιδιά της νόμιμης συζύγου κληρονομούσαν όνομα και περιουσία.

Οι άνδρες παντρευόταν κυρίως στην ηλικία των 24-30 ετών, ενώ η ηλικία της γυναίκας ήταν τα 12-16 χρόνια. Στις γαμήλιες τελετές, δεν ήταν υποχρεωτικό να παραβρίσκεται ιερέας ή εκπρόσωπος του κράτους και έτσι η παρουσία μαρτύρων στα συμβόλαια, όπου καθοριζόταν η προίκα, ήταν απαραίτητη.

Οι γάμοι γίνονταν τις μέρες που ήταν πανσέληνος και συνήθως το χειμώνα, το μήνα Γαμηλιώνα (δηλαδή από τα μέσα Ιανουαρίου έως τα μέσα Φεβρουαρίου), που ήταν αφιερωμένος στη θεά Ήρα.

Η τελετή του γάμου περιλάμβανε τρεις ξεχωριστές φάσεις: τα Προτέλεια ή Προαύλια ή Προγάμια, τον κυρίως γάμο και τα Επαύλια.

Η πρώτη, που ήταν ο αρραβώνας, η παρουσία της νύφης δεν ήταν υποχρεωτική. Εκεί γινόταν συμφωνία για την προίκα, η οποία συνήθως περιελάμβανε ρευστό, ρουχισμό, πολύτιμα αντικείμενα και δούλους, και έφτανε το λιγότερο στο ένα δέκατο της περιουσίας του πατέρα της νύφης. Άλλες φορές δινόταν σαν προίκα κι ένας κλήρος γης με τη μορφή πλασματικής ενοικίασης.

Ο γάμος στην αρχαία Αθήνα

Στην Αθήνα τα κορίτσια δεν επιτρεπόταν να έχουν καμία επαφή πριν παντρευτούν. Ο μοναδικός τρόπος για να επιλέξει σύζυγο μια κοπέλα ήταν το συνοικέσιο, το οποίο γινόταν από τις προξενήτρες. Ο πατέρας της νύφης και του γαμπρού συμφωνούσαν ενώπιον μαρτύρων να παντρευτούν τα παιδιά. Η συμφωνία αυτή ονομαζόταν εγγύη και επρόκειτο για μια πολύ σημαντική νομική πράξη παρά το γεγονός ότι ήταν προφορική. Η εγγύη αποτελούσε ένα είδος αρραβώνα. Στην Αθήνα υπήρχε νόμος που απαγόρευε σε έναν άνδρα να παντρευτεί μια γυναίκα που δεν ανήκε σε οικογένεια Αθηναίων πολιτών αν και πολλές φορές ο συγκεκριμένος νόμος δεν εφαρμοζόταν. Απαγορευόταν στους αθηναίους να παντρευτούν με μια ξένη.

Κατά την πρώτη μέρα του γάμου, που κι εδώ διαρκούσε τρεις μέρες, ο πατέρας της νύφης έκανε τις

8. Ένας ινδικός μύθος - Συγκριτική επισκόπηση των θεωριών για την ηθική ανάπτυξη του ανθρώπου

Ένας ινδικός μύθος - Συγκριτική επισκόπηση των θεωριών για την ηθική ανάπτυξη

του Εμμανουήλ Καραμαλάκη – Εκπαιδευτικού

MSc στην Παιδαγωγική – MSc στη Βιοηθική

Ένας ινδικός μύθος

Συγκριτική επισκόπηση των θεωριών για την ηθική ανάπτυξη

Σε παλαιότερα άρθρα μας προσπαθήσαμε να παρουσιάσουμε συνοπτικά κάποιες από τις σημαντικότερες υπάρχουσες θεωρίες που εξετάζουν τον τρόπο με τον οποίον αναπτύσσεται η ηθική σκέψη του ανθρώπου. Ως κατακλείδα αυτών των άρθρων θα προσπαθήσουμε να πραγματοποιήσουμε μια σύντομη συγκριτική επισκόπηση όλων αυτών των θεωριών χρησιμοποιώντας ένα ινδικό μύθο.

Ο μύθος αυτός αναφέρει ότι έξι τυφλοί σοφοί από την Ινδία συνάντησαν έναν ελέφαντα και προσπάθησαν να αναγνωρίσουν τη μορφή του ψηλαφώντας τον. Ο πρώτος ψηλάφισε το ελεφαντόδοντο και απεφάνθει: «Ο ελέφαντας μοιάζει πολύ με το ακόντιο». Ο δεύτερος ψηλάφισε τα πλευρά του ζώου και διαπίστωσε ότι ήταν ψηλά και έτσι κατέληξε στο συμπέρασμα «ότι ο ελέφαντας ήταν όπως ένας τοίχος». Ο κάθε τυφλός σοφός ανάλογα με ποιο μέρος του σώματος ψηλαφούσε υποστήριζε ότι έμοιαζε με φίδι, βεντάλια, δέντρο ή και σχοινί και ο μύθος καταλήγει ότι οι τυφλοί σοφοί άρχισαν μια έντονη και ατελείωτη διαμάχη για τη μορφή του ελέφαντα. «Ο καθένας εξετάζοντας μόνο ένα μέρος από το σύνολο είχε δίκιο, ωστόσο σε όλους διέφυγε η συνολική εικόνα του ζώου» (Lawrence A. Pervin & Oliver P. John, 2001 σσ. 30-31). Μήπως οι ερευνητές των θεωριών για την ηθική ανάπτυξη επαναλαμβάνουν τη συμπεριφορά των έξι τυφλών; Μήπως επικεντρώνονται στο μερικό και χάνουν το όλο; Μήπως ο ένας γοητεύεται από τη σκέψη, ο άλλος από το συναίσθημα, ο άλλος από τη συμπεριφορά και με αυτό τον τρόπο διαφεύγει από όλους η συνολική εικόνα της ηθικής σκέψης και συμπεριφοράς;

Εξετάζοντας όλες τις παραπάνω θεωρίες μπορούμε να εξάγουμε στα παρακάτω συμπεράσματα:

• Α. Καθεμία από τις ανωτέρω θεωρίες εξετάζει μια μόνο πτυχή για την ηθική ανάπτυξη του ανθρώπου και καμία από αυτές δεν μπορεί να μας δώσει από μόνη της μια σφαιρική εικόνα του φαινομένου.
• Β. Το φαινόμενο της ηθικής ανάπτυξης είναι πολυπαραγοντικό.
• Γ. Κατά την προσωπική μας άποψη, μόνο η κοινή συνισταμένη όλων των θεωριών είναι ικανή να μας δώσει μια πιο καθαρή εικόνα για την ηθική ανάπτυξη και εξέλιξη του ανθρώπου.
• Δ. Ο σημερινός γονέας και παιδαγωγός, που σε σημαντικό βαθμό έχει επιφορτιστεί με το δύσκολο έργο της ηθικής ανάπτυξης των παιδιών και των εφήβων, πρέπει να γνωρίζει ει δυνατόν

Αντριάνα Ιλιέσκου: η γηραιότερη μητέρα του κόσμου

Αντριάνα Ιλιέσκου: η γηραιότερη μητέρα του κόσμου

Πρώτη φορά μαμά στα 66! Θα το επαναλάβει στα 72;

 

Το 2005, η Αντριάνα Ιλιέσκου σε ηλικία 66 ετών έγινε η γηραιότερη μητέρα του κόσμου, καθώς κυοφόρησε και γέννησε ένα παιδί κάνοντας χρήση των τεχνικών της εξωσωματικής γονιμοποίησης. Έξι χρόνια αργότερα, θα δηλώσει ότι θα ήθελε να γίνει και πάλι μητέρα: «Ιατρικώς μπορεί να γίνει. Είμαι καλά και υγιής και πιστεύω ότι θα μπορέσω να κάνω άλλο ένα παιδί στο μέλλον. Προς το παρόν δε βιάζομαι» δήλωσε στην εφημερίδα «Daily Mail» η Ιλιέσκου.

Συγγραφέας και καθηγήτρια της Ρουμανικής Λογοτεχνίας, η Ιλιέσκου υποβλήθηκε σε διαδικασία εξωσωματικής γονιμοποίησης µε αποτέλεσα να μείνει έγκυος σε τρίδυµα. Το ένα από τα τρία έμβρυα πέθανε τη δέκατη εβδομάδα της κύησης και το δεύτερο την 33η. Τελικά το τρίτο έμβρυο, ένα κοριτσάκι, γεννήθηκε πρόωρα έξι εβδομάδες πριν από την ολοκλήρωση της εγκυμοσύνης της, με καισαρική τομή, όταν διαπιστώθηκε ότι το δεύτερο έμβρυο που κυοφορούσε είχε αποβιώσει μέσα στη μήτρα της.

 Η Αντριάνα Ιλιέσκου γεννήθηκε σε μια πλούσια οικογένεια από μορφωμένους γονείς, παντρεύτηκε  σε νεαρή ηλικία και στα 20 έμεινε έγκυος. Οι γιατροί τότε της συνέστησαν να προχωρήσει σε διακοπή της κύησης καθώς είχε μόλις ανακάμψει από φυματίωση και φοβούνταν για την υγεία του μωρού. Εκείνη συμφώνησε απρόθυμα.

Ο σύζυγος της την άφησε όταν ήταν 24 χρόνων. Δεν ξαναπαντρεύτηκε ποτέ καθώς αφοσιώθηκε στην ακαδημαϊκή της καριέρα. «Δε θα μπορούσα ακόμη και να σκεφτώ ένα παιδί, με τους ρυθμούς που δούλευα «λέει. «Αλλά, από την ηλικία των 37, αφού ολοκλήρωσα το διδακτορικό μου, ήμουν έτοιμη να αποκτήσω ένα. Δεν υπήρχε όμως η μέθοδος της εξωσωματικής γονιμοποίησης τότε» .

Όταν ο δικτάτορας Νικολάε Τσαουσέσκου καθαιρέθηκε το 1989, η Adriana ήταν πολύ μεγάλη για να αποκτήσει ένα παιδί με φυσικό τρόπο. Στα 57 της η εξωσωματική άρχισε να εφαρμόζεται και στη Ρουμανία. Η πρώτη της εγκυμοσύνη το 2000 απέτυχε και στη συνέχεια με τη βοήθεια του Δρ Bodgan Marinescu κατάφερε τον Ιανουάριο του 2005 να γεννήσει την Ελίζα.

Η απόφαση της να γίνει μητέρα στα 66, δίχασε την κοινή γνώμη. Η γέννηση από την υπερήλικα μητέρα δημιούργησε έντονο προβληματισμό και ανησυχία στη διεθνή επιστημονική κοινότητα. Αρκετοί

7. Έξι θεωρίες για την ηθική ανάπτυξη των νέων - Θεωρίες Ηθικής Ανάπτυξης: Μέρος Δ΄

Θεωρίες Ηθικής Ανάπτυξης

του Εμμανουήλ Καραμαλάκη – Εκπαιδευτικού
MSc στην Παιδαγωγική – MSc στη Βιοηθική

Σε προηγούμενα άρθρα μας παρουσιάσαμε τις υπάρχουσες θεωρίες για την ηθική ανάπτυξη των νέων, κυρίως από τη σκοπιά της γνωστικής σχολής. (Η θεωρία του Lawrence Kohlberg για την ηθική ανάπτυξη και  Η θεωρία του J. Piaget για την ηθική ανάπτυξη του παιδιού) Στο σημείο αυτό θα παρουσιάσουμε συνοπτικά άλλες έξι θεωρίες, οι οποίες σχετίζονται με την ηθική ανάπτυξη του ανθρώπου. Οι θεωρίες αυτές είναι:

• Η ψυχαναλυτική θεωρία.
• Η συμπεριφοριστική θεωρία.
• Η θεωρία της κοινωνικής μάθησης.
• Η γνωστικό – κοινωνική θεωρία του M. Hoffman
• Η νευροφυσιολογική θεωρία.
• Η ανθρωπολογική θεωρία των H. Maslow και C. Rogers.

7.1. Η ψυχαναλυτική θεωρία.

S. Freud

Ο S. Freud (Lawrence A. Pervin & Oliver P. John, 2001, σσ. 113–195, Jung 2007, Tadie, 2001, σσ. 201-233, Νασιάκου, 1982Β, σσ. 41-72, Κορναράκη, 2007, σσ. 52-68) υποστήριξε ότι το παιδί δεν έχει ηθικούς ενδοιασμούς και φραγμούς και μάλιστα είχε αποκαλέσει το παιδί «πολύμορφα διεστραμμένο πλάσμα». Δύο είναι οι βασικές αρχές που διέπουν την ηθική ανάπτυξη του παιδιού, πρώτον η αρχή της αχαλίνωτης απόλαυσης  και δεύτερον η αρχή της πραγματικότητας, η οποία δημιουργείται κυρίως από τους γονείς με την τάση που έχουν να θέτουν απαγορεύσεις και φραγμούς στο παιδί (Κουρκούτας, 2004, σσ. 60-61).

Η ψυχαναλυτική θεωρία (Lawrence A. Pervin & Oliver P. John, 2001, σσ. 113–195, Jung 2007, Tadie, 2001, σσ. 201-233, Νασιάκου, 1982Β, σσ. 41-72, Κορναράκη, 2007, σσ. 52-68)  θεωρεί ότι  η  ανάπτυξη των   ηθικών στάσεων και συμπεριφορών στο  παιδί οφείλεται στο υπερεγώ, το οποίο είναι προϊόν της αρχής της πραγματικότητας. Το υπερεγώ, είναι ένα αυτόνομο κομμάτι της ψυχικής ζωής του ατόμου και αντιστοιχεί στον όρο συνείδηση. Το υπερεγώ δηλαδή είναι ο εσωτερικευμένος ηθικός κώδικας με τις εντολές που έλαβε το παιδί από τους γονείς του, τις οποίες όμως έχει ενσωματώσει σε τόσο απόλυτο βαθμό μέσα του, ώστε  συχνά να χάνει από τα μάτια του την αρχική προέλευση τους (Fontana, 1995, σσ. 286-287). Όταν δε, το άτομο πράττει κάτι αντίθετο προς τους εσωτερικευμένους  αυτούς κανόνες, τότε επισυμβαίνει η αυτοτιμωρία διαμέσου της ενοχής (Παρασκεύοπουλος, 1985, τ.3, σσ. 182- 183).

  Η ψυχαναλυτική σχολή, με κύριους εκπρόσωπούς της τον Freud και τον Erikson, υποστηρίζει ότι γενικά η διαμόρφωση του υπερεγώ είναι κάτι θετικό, «δεδομένου ότι χωρίς  αυτό το παιδί θα φερόταν σωστά μόνον όταν οι γονείς και οι άλλοι ενήλικοι βρίσκονταν  κοντά του, ώστε να ενισχύσουν τη σωστή συμπεριφορά» (Fontana, 1996, σσ. 286). Όμως αν ένα παιδί μεγαλώσει σε ένα αυστηρό περιβάλλον, στο οποίο κυριαρχούν οι τιμωρίες, τα «πρέπει» και τα «μη» τότε το παιδί αναπτύσσει ένα υπερανεπτυγμένο υπερεγώ το οποίο μπορεί να το οδηγήσει σε ψυχολογικά προβλήματα. Τα  προβλήματα αυτά μπορεί να είναι ένα αίσθημα ατομικής ανεπάρκειας και απαξίας, η υπερβολική ενοχή, ακόμα δε και σε ακραίες περιπτώσεις μπορεί να προκληθούν σοβαρές νευρώσεις (Erikson, 1968, p. 269, Erikson, 1975, σ. 268-269, Κουρκούτας,  2001, σσ. 55 -70, Ξωχέλης, 1997, σ 39).

7.2. Η συμπεριφοριστική θεωρία

Ιβάν Πάβλοφ

Οι συμπεριφοριστές έχουν ως βάση της θεωρίας τους την κλασική και λειτουργική εξαρτημένη μάθηση (Νασιάκου, 1982Α σσ. 33-35, Μαλικιώτη –Λοίζου, 1999, σσ. 195-218). Ο Παυλώφ τα τελευταία χρόνια της ζωής του, ασχολήθηκε σοβαρά με την εφαρμογή των αρχών της εξαρτημένης μάθησης στη θεραπεία της συμπεριφοράς. Η θεωρία αυτή υποστηρίζει ότι η συχνότητα εμφάνισης μιας μορφής συμπεριφοράς, ηθικής ή όχι, εξαρτάται από τις συνέπειες που τη συνοδεύουν, δηλαδή τον έπαινο, την επιβεβαίωση, την τιμωρία, την αγνόηση κ.τ.λ. (Καψάλης , 1998, σσ. 233-259).

  Ειδικότερα οι συμπεριφοριστές (Herbert, 1998, σσ. 229-231) εστιάζουν το ενδιαφέρον τους στην έκδηλη συμπεριφορά και δεν τους ενδιαφέρουν τα συναισθήματα και οι σκέψεις του παιδιού (Καψάλη, 1998 σσ, 257-256). Υποστηρίζουν ότι το παιδί αρχικά μαθαίνει ποιες πράξεις είναι απαγορευμένες  και ποιες όχι, μέσω των τιμωριών που του επιβάλλουν οι γονείς του. Όταν το παιδί προβαίνει σε μια απαγορευμένη πράξη, ο γονέας του επιβάλλει μια τιμωρία, σωματική ή ψυχολογική, η οποία φυσικά του προκαλεί άγχος. Με αυτό τον τρόπο το παιδί  αποκτά την ετοιμότητα να νιώθει άγχος, όταν κάνει μια απαγορευμένη πράξη ή ακόμη και όταν απλώς σκεφτεί  να κάνει κάτι το απαγορευμένο. «Μετά την εγκαθίδρυση  στη συμπεριφορά του παιδιού της  συνεξάρτησης αυτής, το παιδί, για να μειώσει το άγχος που του προκαλεί η απαγορευμένη πράξη, αποφεύγει την πράξη και την καταστέλλει» (Παρασκεύοπουλος, 1985, τ.3, σ. 183). Καταλήγοντας μπορούμε να υποστηρίξουμε ότι, σύμφωνα με τις απόψεις των συμπεριφοριστών, «η ηθική συμπεριφορά του παιδιού είναι ένα σύνολο αντιδράσεων που συντελούν στη μείωση του άγχους της τιμωρίας» (Παρασκεύοπουλος, τ.3, 1985, σσ. 183- 185).

7.3. Η θεωρία της κοινωνικής μάθησης.

Θεωρίες Ηθικής Ανάπτυξης

Η θεωρία της κοινωνικής μάθησης είναι ως ένα βαθμό η εξέλιξη της θεωρίας του συμπεριφορισμού (Κουρκούτας, 2004, σσ. 63). Βασικός της πυρήνας είναι η ταύτιση, η ενίσχυση και η μίμηση (Παπούλια Τζελέπη, 1991Α, σσ. 2263-2264). Τα παιδιά, σύμφωνα με τη θεωρία της κοινωνικής μάθησης, μαθαίνουν την ηθική τους συμπεριφορά μιμούμενα τα ελκυστικά πρότυπα που υπάρχουν στο κοινωνικό τους περιβάλλον. Σημαντικό ρόλο σε αυτή τη διαδικασία της μάθησης παίζει το πρότυπο που επιλέγει το παιδί για να ταυτιστεί μαζί του. Το παιδί παρατηρεί τη συμπεριφορά του προτύπου που έχει επιλέξει και ακολούθως τη μιμείται. Κάθε είδους συμπεριφορά μπορεί να αποκτηθεί με τη μίμηση και τη μάθηση από παρατήρηση (Παρασκεύοπουλος, 1985, τ.3, σσ. 190-191).

 Όσο μικρότερο είναι ένα παιδί, τόσο περισσότερο η μίμηση των προτύπων συμβάλει αποφασιστικά στην ανάπτυξη της ηθικής συμπεριφοράς του. Οι έρευνες έχουν καταδείξει, ότι τα παιδιά, ευκολότερα μιμούνται τα λάθη που κάνουν τα πρότυπα παρά τη σωστή συμπεριφορά τους. Επίσης ιδιαιτέρα θετικά επιδρά πάνω στο παιδί ένα πρότυπο, όταν αυτό χαρακτηρίζεται από συνέπεια λόγων και έργων (Κακαβούλης, 2003  σσ. 145 -166).

7.4. Η γνωστικό – κοινωνική θεωρία του M. Hoffman.

Ο κεντρικός πυρήνας, πάνω στον οποίο στηρίζεται η γνωστικό – κοινωνική θεωρία για την